6 DE OMVANG VAN HET HAARLEMMERMEER EN DE MEREN WAARUIT HET 



„17774 HA. en op het tijdstip der droogmaking (1849) 18200 HA. Hij was 

 „met recht een waterwolf, die Meer ! De losgewoelde veenstof werd, voor zoo- 

 ver zij niet door de aangelegen landen gebruikt werd als teelaarde, door de 

 „uitwatering bij Sparendam gestadig naar de zee weggevoerd. De uitbreiding 

 „had voornamelijk naar de oostzijde plaats (theorie van Yenema blz. 76); de 

 „zoogenaamde polder van Aalsmeer verdween nagenoeg geheel. 



„Wel werden kostbare werken langs den oever aangelegd ter voorkoming 

 „van den afslag, maar dit hielp niet volkomen. Rijnland was niet in staat de 

 „kosten daarvan alleen te dragen. De nood steeg eindelijk zoo hoog, dat in 

 „1767 de Staten van Holland besloten om de werken ter oeververdediging te 

 „helpen bekostigen; daarvoor werd toen 1,800,000 gulden besteed, waaraan 

 „zelfs Utrecht bijdroeg. De vreugde hierover was o.a. te Aalsmeer zoo groot, 

 „dat er een jaarlijksche dank- en bededag werd uitgeschreven, welke gehouden 

 r werd tot 1795. Het onderhoud dier werken alleen kostte van 1771 tot 1845 

 „ƒ 1,700,000. En toen bij de droogmaking de paalwerken, puinstorting, enz. 

 „verkocht werden, brachten deze nog f 107,745. — op !" 



Deze woorden zijn geheel overgenomen, daar hetgeen algemeen omtrent de 

 vorming' van het Haarlemmermeer wordt aangenomen, hierin kort en zakelijk 

 bij elkander gevat is. Om tevens te doen zien, wat aanleiding tot sommige 

 denkbeelden aangaande de vorming van het Meer gegeven heeft, wordt hier aan- 

 gehaald wat Simon Van Leeuwen * omtrent de geschiedenis daarvan vermeldt : 



„Over hondert en tagtig jaren f waren de Leydse en Haarlemer Meeren nog 

 „maar met een gemene Wetering ter losinge van het Rhynlandse water ge- 

 scheiden, en liepen nog eenige kleine Weteringen dwars door het land, dat 

 „meest poel en moeras was, naar het huys ter Hart § ; soo dat Eensdorp (het- 

 „welk nu 't enemaal in de Meer verdronken en weggespoelt is) hem strekte 

 „tot aan het Eylandeken, dat men nu de Yennip nomt, en tussen de uyter- 

 „ landen van den Bnygenhoek maar een kleine doortogt was, daar een Yeer en 

 „overtogt lag, om van het vaste land van Hillegom door Aalsmeer. Byk en 

 „Sloten tot in Amst eland, te konnen rijden, en aan de Rhynsaterwoudse zijde 

 „tot Woerden en Uytregt te komen. Daar van niet lang geleden een oude 

 „Kaart, door bevel van Heemraden van Rhijnland in 't jaar 1508 doen maken, 



* Batavia Illustrata, uitgegeven in 1685, blz. 104. 



f Van Leeuwen stierf in 1682, en zijn werk werd na zijn dood uitgegeven. Dus is over (voor) 

 180 jaren ongeveer 1500. 



§ Dit huis lag nabij het tegenwoordige station van den Holland schen spoorweg Halfweg, terzelfder 

 plaatse als het tegenwoordige luns Zwanenburg. 



