ONTSTAAN IS, OP VEESCHILLENDE TIJDEN VOOR DE DROOGMAKING. 1 3 



Deze vermelding is van den volgenden inhoud: 



„Geteekende kaart, op perkament, van een groot deel van Holland. Zich 

 „ uitstrekkende ten noorden van Sparendam tot Naarden, ten zuiden van Leiden 

 „tot Utrecht. Zijnde de zuidelijkste (de kleinste) helft van de kaart van Noord- 

 „Holland, door Joost Janz. (Bilshamer of Beeldsnijder) in den jare 1575 op 

 „last van het Spaansch bestuur vervaardigd en uitgegeven. Een blad, hoog 

 „43V2, breed b2 l i 2 duim. Al wat dus benoorden het Y in de gegraveerde 

 „kaart voorkomt, ontbreekt in deze teekening. De overeenkomst met de gra- 

 vure, ook wat de bijzondere breedte van alle waterwegen betreft, is kennelijk. 

 „Doch de oppervlakte van Amsterdam is in de gravure meer met water voorzien, 

 „en de oppervlakte van Leiden, als voor het Spaansch bestuur niet meer toe- 

 gankelijk, is opengelaten. In die van Haarlem is de loop van het Sparen 

 „voegzaam aangegeven." 



Hierop volgt met kleinere letter : 



„Aan dit geteekend blad, dat de heer Mr. J. T. Bodel Nijenhuis gerust voor 

 „van de hand van J. J. B. verklaren zoude, ontbreekt hier al wat benoorden 

 „het Y is, ook een smalle strook aan de oostzijde, die in de gravure is opge- 

 „ nomen ; namelijk wat ten oosten van Naarden en Loosdrecht, van Zuylen en 

 „den noordwesthoek der stad Utrecht voorhanden is. 



„De teekening is ten deele groen gekleurd ; namelijk 1° Rijnland, ten oosten 

 „van den Heereweg van Leiden naar Haarlem; 2° geheel Amstelland; 3° Gooi- 

 land, voor zooverre B. aan dat landschap eene plaats in zijne kaart verleend 

 „heeft. In het overige deel des lands, dat Stichtsche grond schijnt, zijn de 

 „waterwegen wel aangegeven maar is de grond wit gelaten. Op de uitgave 

 „van Harman Allertz. van Warmenhuysen (Amsterd. 1610) zijn rondom Leiden 

 „15 a 16 schansen in 't ruwe aangegeven, die op de teekening nog ontbreken, 

 „doch die zeker in de eerste uitgave van 1575, als tijdelijk merkwaardig, zijn 

 „opgenomen. De spelling der plaatsnamen levert soms klein verschil, als 

 „Sassem (teekening), Sassum (gravure) ; ook heeft de laatsre enkele sloten of 

 „dorpjes meer dan de eerste. 



„Zie voorts over deze kaart de verhand. van Jacobus Koning in de werken 

 „der II e klasse van 't Kon. Ned. Instituut, Dl. V blz. 1 — 54 en den catalogus 

 „zijner Bibliotheek, Amst. 1833 Dl. II blz. 875." 



Bij deze kaart ligt in het Baarlemsch archief eene mededeeling van Mr. H. 

 Gerlinüs Cz., waarvan hier een afschrift volgt. 



„Onder de kaarten die in het Stedelijk archief van Haarlem gevonden wor- 

 „den, is eene op perkament geteekende kaart, hoog omtrent 47 Ned. duim, 

 „ breed omtrent 67 Ned. duim voorstellende een gedeelte van Holland en het 



