156 DE OMVANG VAN HET HAARLEMMERMEER EN DE MEREN WAARUIT HET 



tusschen Schie en Goude (later Schieland) Noord- Holland. De Noordelijke grens 

 van het baljuwschap Rijnland liep van de tegenwoordige grens van Noord- en Zuid- 

 Holland aan de Westzijde van het Haarlemmermeer naar een punt bezuiden 

 Aalsmeer. Tot Rijnland behoorden (zie Plaat II) Hillegom, Vennep, Burggravenveen, 

 Leimuiden, Vriezekoop en Kalslagen; tot Kennemerland behoorden Heemstede (waar- 

 onder ook de tegenwoordige gemeente Bennebroek gelegen was) en Aalsmeer. 



Prof. Fruin zegt omtrent de grens tusschen Kennemerland en Rijnland aan 

 Westzijde van het Oude Haarlemmermeer * : 



„Voor Noordholland alleen, met uitsluiting van Kennemerland, vinden wij 

 „terzelfder tijd een soortgelijke omschrijving in gebruik : „tusschen de Maas en 

 „ „de palen van Kennemerland," of wel : „tusschen de Maas en de Kennemerbeek," 

 „waarvoor ook gezegd wordt: „tusschen de Maas en de Hillegommerbeek." Uit 

 „die verschillende uitdrukkingen zien wij dus, dat de Kennemerbeek dezelfde 

 „is als de nog steeds wel bekende Hillegommerbeek, en dat deze inde XI V e eeuw 

 „en later de grens was tusschen Kinhem en Noord holland." 



De verdere redeneering van genoemden geleerde in hare waarde latende, moet 

 vooreerst worden opgemerkt dat wij zoowel op de Topographische kaart als op 

 de kaart van Rijnland van 1 647 twee onderscheiden beken vinden : de Kennemer 

 Beek, die de scheiding tusschen Bennebroek en Hillegom vormt, en &q Hillegommer 

 Beek, die midden door de ambachten Hillegom en Vennep, thans midden door de 

 gemeente Hillegom, loopt. De Kennemer Beek maakte aan de Oostzijde van het 

 Haarlemmer bosch de grensscheiding uit tusschen Kennemerland en Rijnland ; de 

 reden hiervan was eenvoudig dat zij, hoewel een beek van zeer geringe beteekenis, 

 de plaats was waar het bosch, de wildernis, het dichtst aan het Oude Haarlem- 

 mermeer reikte, zoodat het als het ware een natuurlijke grens was, die op geen 

 gemakkelijker wijze dan door een beek te vinden was. Aan de Westzijde van het 

 bosch, in de duinen, was evenzeer een grens noodig, en hier was de Kennemer 

 Beek niet te vinden, aangezien zij zich zoover Westwaarts niet uitstrekte ; daar 

 was het dus natuurlijk om de Hillegommer Beek, waarmede dit wel het geval 

 was, als greus aan te nemen. Het gevolg was dat, toen later het bosch 

 gekapt of ontgonnen was, de grens daardoorheen schuin bijgetrokken werd. 

 Het is dezelfde grens die thans nog tusschen de provinciën Noord- en 

 Zuid- Holland, bestaat. 



Dat de Hillegommer Beek een andere dan de Kennemer Beek is, is reeds opge- 

 merkt door Mr. J. Kappeyne van de Coppello in Hecmundensiaf. Hij houdt 



* Verslagen en mededeelingen, blz. 298. 



j- hi Fruin's Bijdragen voor Vaderlaudsche Geschiedenis en Oudheidkunde, 3e reeks, 5e deel, blz. 87. 



