ONTSTAAN IS, OP VERSCHILLENDE TIJDEN VOOR DE DROOGMAKING. 163' 



nam Rijnland het onderhoud op zich, dat tot dien tijd ten laste van Haarlem 

 geweest was *. 



In den Tegenwoordig en Staat van Holland f vinden wij de mededeeling dat, 

 daar de ondervinding - geleerd had dat de vier sluizen te Spaarndam meer water 

 konden ontlasten dan het Spaarne kon toevoeren, in 1580 ook de Haarlemmer 

 Liede voor watertoevoer geschikt gemaakt werd, door daarin twee steenen duikers 

 te leggen aan het Penningsveer. 



Vóór dien tijd was aldaar een duikertje, wijd 6 voet §. In 1803 is naast de 

 beide van 1580 dagteekenende duikers een sluis, genaamd de nieuwe sluis, 

 gelegd **, om den waterafvoer naar Spaarndam te bevorderen. Die sluis en de 

 duikers worden, sedert het Haarlemmermeer is drooggemaakt, niet meer gebruikt. 



Bij de uitwateringen te Spaarndam kwam in 1364 eene uitwatering te Halfweg. 

 In eene handvest van 21 Juli van dat jaar f f veroorloofde de ruwaard hertog 

 Albrecht aan zijne „lieven, ende getrouwen luyden van Rhynland, ende allen 

 „den geenen, die tot Sparendam mede uytwateren, alsulke wateringe, als onse 

 „goede luyden van Rynlandt begeeren te hebben, die uytgaen sal in 't Ye 

 „tusschen Amsterdam, ende Sparendam." 



Het spreekt van zelf dat de plaats, waar deze uitwatering gemaakt is, geen e 

 andere dan Halfweg kan zijn. Immers van eene uitwatering vlak bij Amsterdam 

 (aan het eind van den Schinkel) zou niet gezegd zijn : tusschen Amsterdam en 

 Spaarndam, maar: bij Amsterdam. 



Bij Dee§§ lezen wij dat er vóór de doorbraak van 1 October 15 14 te Spaarndam 

 waren: „Zeeckere groote sluizen en sluistochten en negen andere kleine sluizen." 

 Verder zegt hij, dat de kleine die waren van Alfen, van Hazerswoude, van 

 Rietwijk en Nieuwerkerk, van Noordwijk en van Alkemade. Dit zijn er slechts 

 vijf. Het is mogelijk dat er met de groote sluizen in het geheel negen 

 waren. Dan waren dit de Kolksluis, de twee Woerder Sluizen, die van Rijn- 

 land*** en het genoemde vijftal. Van deze sloegen er bij de doorbraak zeven 

 weg. Denkelijk zijn slechts overgebleven : de Kolksluis en een der Woerder Sluizen. 



* Gevers van Endegeest, Het Hoogheemraadschap van Rijnland, Ie deel, blz. 5. 

 f 3e Deel, blz. 215. 

 § Verbaal van Du Quesnoy, blz. 28. 



** Waterstaatskaart van Nederla?id, blad Amsterdam 1, Ie uitgave. 

 ff Van Mieeis, Groot Charterboek, 3e deel, blz. 165. 

 §§ Een crisis in Rijnland, blz. 31. 



*** Dat dit een andere dan de Kolksluis was, blijkt daaruit dat de Kolksluis er in 1517 nog was, 

 terwijl de Rijnlandsche door Dee onder de zeven in 1514 vernielde wordt opgenoemd. 



