ONTSTAAN IS, OP VERSCHILLENDE TIJDEN VOOR DE DROOGMAKING. 169 



plan om aldaar, bij den Heiligen Weg, in den zeedijk langs het IJ nieuwe sluizen 

 te leggen, en dat zij de vergunning daartoe van graaf "Willem VI verwierven, 

 doch dat dit plan niet tot uitvoering gekomen is. Of dit laatste wel juist is, 

 meen ik te mogen betwijfelen. Althans was er aldaar in 1459 een sluis, zoo- 

 als een charter van 2 Juni van dat jaar* bewijst. Uit eene schepenkennis van 

 1 Juli 1552 f blijkt dat deze sluis er toen niet meer was, aangezien daarin 

 wordt gezegd dat er oudtijds bij het Karthuizer klooster eene sluis gelegen 

 heeft, waardoor die van Rijnland uitwaterdeu. 



Al was in 1413 de sluis nog niet gemaakt, de Kostverloren- Wetering die van 

 uit het Nieuwe Meer § en dus uit Rijnlands boezem naar de sluis bij het 

 Karthuizer klooster strekte, was toen kort te voren gegraven, zooals het charter 

 van 11 November 1413** bewijst; graaf Willem YI wil dat de heemraden 

 van Rijnland hem de daarvoor beloofde som zullen voldoen. In het algemeen is 

 in het Hollandsch polderland het kenteeken van een gegraven vaart dat zij 

 recht loopt, van een natuurlijk water dat het bochtig is, en de Kostuerloren- 

 Wetering loopt zuiver recht. Een voorbeeld hiervan vindt men in de drie wateren 

 waariu de Schie zich bij Ouderschie verdeelt. De Schiedamsche Schie heeft een 

 kronkelenden loop, de Delfshavensche Schie loopt geheel recht en moet dus ge- 

 graven zijn, de Rotter 'damsche Schie kronkelt van Ouderschie tot de Heul, en 

 loopt recht van daar tot Rotterdam; laatstgenoemd gedeelte daarvan moet dus ook 

 gegraven zijn. Inderdaad weten wij, dat de Delfshavensche Schie in of kort na 

 1389 ff en voor 1394 §§, en dat de Rotterdamsche Schie van de Heul tot die 

 stad tusschen 1340 en 1348*** gegraven is, terwijl het andere deel der Rotter •- 



* Scheltema, Inventaris van het Aiuster •damsche Archief, Ie deel, blz. 82. De heer Mr. N. de 

 Roever, archivaris van Amsterdam, had de goedheid mij mede te deeleri dat de aanhaling bij 

 Scheltema tot onduidelijkheid aanleiding geeft. Er staat namelijk niet in de handvest, dat er eertijds 

 een sluis, geheeten Costverlooren, lag, maar dat voortaan een van de burgemeesters van Amsterdam, 

 een van de oud-schepenen aldaar en de prior der Karthuizers mede zullen keuren en schouwen de 

 dijkage ter plaatse „waar eene sluis, geheeten Costverlooren, te leggen pleecht bij het klooster der 

 //Karthuizers van Amsterdamme." 



f Vermeld bij Scheltema, Inventaris van het Amsterdamsche Archief, 2e deel, blz. 170. 



§ In eene oorkonde van 11 October 1413 (zie Van Mieris, Groot Charterboek, 4e deel, blz. 257) 

 wordt dit meer Amstelremeer genoemd; blijkens de Grafelvjkheidsreheningen van Hamaker, Ie deel, 

 blz. 265, heette het echter 70 jaren van te voren reeds Nieuwe Meer. 



** Van Mieris, Groot Charterboek, 4e deel, blz. 260. 



ft Tegenwoordige Staat van Holland, ie deel, blz. 490. 



§§ Prof. dr. R. Fruin, Naar aanleiding der vereeniging van Delfshaven met Rotterdam, in het 

 Rotterdamsch Jaarboekje, onder redactie van J. H. W. Unger, 2e jaargang, 1890, blz. 26. 



*** Prof. dr. R. Früin, De oudste oorkonden betreffende Rotterdam, in de Rotterdamsche Historie- 

 bladen, 2e afdeeling, Geschiedkundige Stukkeu, Ie deel, blzz. 88 en 89. 



E 22 



NATTJURK. VERH. DER KONINKL. AKADEMIE. DEEL XXIX. 



