ONTSTAAN IS, OP VERSCHILLENDE TIJDEN VOOE DE DROOGMAKING. 175 



door de bewoners der streek tusschen Leiden en Haarlem reeds in een of meer 

 der wateren die zich later tot het Haarlemmermeer zouden vereenigen, de visch- 

 vangst werd uitgeoefend, een ander beeld rijst voor onze oogen bij het bezien 

 van een charter van 28 December 1063, waarbij de Utrechtsche bisschop Willem 

 verscheiden kerken aan den abt van Epternach afstaat *. Wij vinden daarin 

 eenige moederkerken genoemd, en wel: 

 F 1 a r d i n g h e. Vlaardingen. 



Kiericwerve. Dit is niet het dorp Kerkwerve op Schouwen, maar het tegen- 

 woordige Oestgeest. 



Velsereburg. Velzen. 

 Heileg el o. Heilo. 

 Pethem. Petten. 



Deze kerken waren door Karel Martel en anderen aan bisschop Willebrord 

 gegeven. Deze overleed in 739, dus deze vijf kerken bestonden reeds in de eerste 

 helft der 8e eeuw. Omstreeks 720 woonde Bonifacius drie jaren te Velzen, 

 dat toen in de nabuurschap der heidenen lag f. Dus dagteekenen de beide 

 laatste kerken, die te Heilo en te Petten, van de laatste levensjaren van Wil- 

 lebrord, en is hieruit een langzame doch gestadige voortgang van het Chris- 

 tendom in Kennemerland af te leiden. Misschien is Helicrichesambahte, dat op 

 31 Augustus 772 genoemd wordt §, het ambacht van Heilo. 



De bovengenoemde kerken, dat wil zeggen de uit hun bezit voortvloeiende 

 inkomsten, waren door de graven Dirk III, Dirk IV en Floris I aan den 

 bisschop ontnomen, en worden nu teruggegeven met de daaronder ressor- 

 teerende kapellen. Met dit laatste woord worden niet de bidkapelletjes die men 

 in Roomsch-Katholieke streken langs de wegen aantreft en die toen ter tijd ook 

 reeds bestonden (b. v. aan de wonderdoende put bij de Egmondsche abdij, op- 

 geborreld ter plaatse waar het gebeente van den heiligen Adelbert gevonden 

 was) en die geen afzonderlijken geestelijke hadden, bedoeld. Het zijn dochter- 

 kerken, die evenals de moederkerk door een geestelijke, echter van minderen 

 rang en kapelaan geheeten, bediend werden. 



Van de in het charter van 28 December 1063 opgenoemde kapellen zullen 

 behoord hebben onder Kiericwerve : 

 R i n e s b u r g. Bijnsburg. 

 W a r raund e. Warmond. 



* Van den Bergh, Oorkondenboek, Ie deel, blz. 54. 



f Van den Bergh, Handboek der Mïddel-Nederlandsche Geographie, blz. 151. 



§ Van 'den Bergh, Oorkondenboek, Ie deel, blz. 4. 



