„ 
— 139 — 
ponglieden van Bonelambere (Westerkampong van het eiland, 
waar ook de glarrang woont) het binnenland in vluchtten. Ik 
ging naar het strand en zag op zee op een afstand zoover als 
Nasi van het kantoor ligt, een breede golf zich in drieën 
splitsen; een der golven ging de zee in, een tweede ging naar 
Oedjoeng Bonelambere (Westzijde) en verbrijzelde een aldaar in 
zee uitloopende rots, een derde kwam op het strand en deed 
het water een depa verder komen dan gewoonlijk, doch het 
heeft de aan het strand staande huizen niet bereikt. Tot twee 
uur in den middag zijn er steeds schokken gevoeld ; toen eerst 
kwamen de vluchtelingen terug uit het binnenland, omdat zij 
honger kregen en verklaarden zij, dat van de heuvels vele 
steenen, groot en klein, naar beneden gerold. Twee 
dagen daarna kwam men mij rapport d gescheurd 
was en zag ik van uit de zee bij rn (Zuidoosterkam- 
pong van het eiland), een paal het land in, een scheur, rich- 
ting West naar Oost over het vlakke land, grootste breedte 
die van een pink en de diepte van een „lere”. Na twintig 
dagen heb ik weer er naar gezien en bevond dat de scheur ver- 
dwenen was. Veertig dagen lang werden dagelijks schokken 
gevoeld en daarna om de vijf dagen of wekelijks en nu het 
laatst Woensdag. Er zijn ongeveer 32 huisgezinnen van het 
eiland gevlucht, gedeeltelijk naar Balaboeloe, gedeeltelijk naar 
Djampoea; zij zullen echter weer terugkeeren. De aardbevingen 
werden steeds vergezeld van zwaar gedruisch als van den donder 
en het water, dat op den eersten dag, dat de hevige schokken 
op den zeeoever plaats vonden, rees, was groen; toen het 
gedaald was, had de zee weder de gewone kleur.” 
UI. De waarnemend havenmeester te Singaradja (Boeleleng 
Eil. Bali) maakt melding van een werking van den vulkaan 
Batoer, waaromtrent verder niets meer werd vernomen. 
. De Resident van Ternate (G. R. 21299/97) meldt den 
September een lichte eruptie van den vulkaan (G. Api) 
waarbij een modderstroom naar zee vloeide. Den 19d** en den 
24ste werd nog een verhoogde werking waargenomen. 
Ï 
[den 
