— 309 — 
Een dier voorzorgen is het steriliseeren der cultuurmedia 
ten einde te zorgen dat microörganismen ons geen parten 
spelen. Het was dus noodig het noodzakelijkste voor deze 
cultures en voor steriliseeren te bestellen. 
De uitdrukking van de alcaloïd-stikstof in procenten totaal- 
stikstof zal dan verder wellicht tot meer practische resultaten 
kunnen leiden, vooral in verband met een meer rationeele cultuur. 
Om maar op één punt de aandacht te vestigen: het laat zich 
niet ontkennen dat wij tot nog toe een echte roofcultuur voeren. 
Bemesting is in de practijk nog zeldzaam en toch halen wij 
bij de kinacultuur velerlei bestanddeelen (stikstof, phosphor. 
zuur etc. ete, wij zullen ons hier alleen met de stikstof be- 
zighouden) uit den grond zonder er iets voor terug te geven- 
Hoeveel zal nog onderzocht moeten worden daar voor zoover 
ik weet nog geen analyses zijn gemaakt om te bepalen welke 
hoeveelheden der genoemde bestanddeelen wij met de basten 
naar Europa verzenden *). 
Dat het hier van veel belang is de verhouding tusschen 
de stikstof die als alcaloïd in den bast voorkomt en de totaal- 
stikstof (alle andere stikstof dus + alcaloïd-stikstof) te kennen 
zal ons de volgende beschouwing leeren. 
Indien de planter een zuivere roofcultuur voert, is het eenige 
wat hem interesseert te weten voor welk mininum aan geld hij 
een maximum aantal kilogrammen alcaloid en wel liefst chi- 
nine (het duurst betaalde) van den bouw kan halen. 
Voeren wij echter een rationeele cultuur in, en vroeger of 
later 1de vroeger zoo vette polders in Holland zijn het beste 
bewijs) moet het daartoe komen, dan wordt de quaestie een 
geheel andere 
Bij een rationeele cultuur toch betalen wij niet onze Kg. 
alcaloïd met geld maar met wat anders. 
Wat is dat andere? 
Daartoe moeten wij eerst weten waaruit het alcaloïd bestaat. 
Alcaloïd is een verbinding van koolstof, stikstof, waterstof en 
1) Zie Moens. De kina-cultuur in Azie, 116 en 111. 
N, v/d. Dir. 
