woekering, zoodra de kïemblaas zich tegen den uteruswand 

 aanlegt. Gaandeweg wordt dan deze trophoblastische nieuw 

 vorming bloedvaten rijk en dringt moederlijk bloed daarin door, 

 waarbij deze plekken eene reeks belangrijke maar samengestelde 

 histologische vormveranderingen doorloopen. Het placentatie- 

 proces van Tupaja stel ik mij voor in een later opstel uitvoeriger te 

 behandelen. Hier mag ik met de opmerking volstaan, dat tegen 

 deze vroegtijdig aanwezige placentaire plekken de dojer-circu- 

 latie zich aanvankelijk uitbreidt en dat in latere zwanger- 

 schapsstadia de dojerzak weder van daar verwijderd en vervan- 

 gen wordt door allantois-bloed vaten die dan de blijvende dub- 

 bele placenta helpen tot stand brengen. 



De placenta's worden evenals bij Sorex en Erinaceus bij de 

 geboorte afgestooten : zij worden niet in loco weder geresorbeerd 

 zooals bij Talpa i ). De geheel rijpe placenta's zijn kort voor 

 de geboorte bij Tupaja met het moederlijk weefsel in samen- 

 hang langs een oppervlak, waarvan de buitenomtrek zeer los 

 verband houdt met het moederlijk weefsel en uiterst gemakke- 

 lijk loslaat. Naar het midden toe, waar de hoofdbloedvaten van 

 de moederkoek in- en uittreden, is de samenhang steviger. 



In figuur 59 en 60 zijn twee foetus van Tupaja voorgesteld 

 uit een betrekkelijk laat zwangerschapsstadium en wel in hunne 

 normale ligging in hulsels en uterushoorn. 



Deze beide foetus werden uit een en dezelfde uterus ver- 

 kregen. Zij meten (zonder de staart) ongeveer 27 raM. Ten 

 tijde van de geboorte is het foetus tot 40 a 50 mM. gegroeid. 



Manis. 



Voor weinige jaren is door Max Weber de placentatie van 

 dit zoogdiergeslacht (waarvan ik eene ruime verzameling uteri 

 bezit, die aan Manis javanica, de trengiling of tangiling der 



1) Quart. Journal of Mier. Science, 



