— 136 — 

 Toelichtingen op de staten, aantoonende den uitslag 



VAN HET SCHEIKUNDIG ONDERZOEK DER WATEREN UIT 



DE MlNAHASSA IN DE RESIDENTIE MENADO 



OP HET EILAND CELEBES. 



Ad. 1. In de eerste kolom zijn de nummers vermeld, die voor 

 het gemak aan de watersoorten zijn gegeven en door den onder- 

 zoeker ook in de beschrijvende staten aan de verschillende wa- 

 tersoorten zijn toegekend. De nummers, waarachter niets is in ge- 

 vuld, vertegenwoordigen de watersoorten, die door breken der fles- 

 schen of verlies van het opschrift niet onderzocht konden worden. 



Ad. 6. De hoeveelheid vaste stof is bepaald door droging bij 

 100° C, niet omdat dit het juiste bedrag der vaste stof opleverde, 

 maar omdat zoo op de eenvoudigste wijze vergelijkende cijfers 

 zouden verkregen worden, en van den aanvang af werd ingezien, 

 dat een volledig scheikundig onderzoek van alle watersoorten 

 te veel tijd zoude eischen en ook weinig belangrijk zoude zijn. 



Ad. 7. De reactie van oningedampt water werd onderzocht 

 onmiddellijk na het openen van eene flesch door middel van 

 gevoelig lakmoespapier. Waar die wordt aangegeven als „zuur" 

 wordt dus bedoeld, dat blauw lakmoespapier rood werd. Waar 

 is ingevuld „vrij zuur" is dit vrij mineraalzuur, waarvan de 

 aanwezigheid door het blauw of groen worden van methyl- 

 violet-oplossing werd bewezen. 



Ad. 8. De reactie van „ingedampt water" werd bepaald 

 door het op 100° C. gedroogde overschot (residu) van 250 

 cc. water met gedeelten van 25 cc. koud gedistilleerd water 

 te behandelen, en de eerste portie op een filter te brengen 

 van gewoon filtreerpapier, dat door weken in zoutzuur en 

 zorgvuldig uitspoelen zooveel mogelijk van vaste bestanddeelen 

 was bevrijd. De rest der 25 cc gedistilleerd water werd bij 

 gedeelten tot uitspoeling van het onoplosbare residu gebruikt 

 en bij het eerste nitraat gevoegd. Van die 25 cc nitraat, dus 

 van het oplosbare residu tot een 10 maal sterkere oplossing 

 gebracht, werd nu na schudden de reactie bepaald. Er was 



