hebben en zoo zou het bericht toch in hoofdzaak waar kunnen zijn. 



De vulkaan van San Martin de Tuxtla is daardoor merk- 

 waardig, dat hij onder alle vulkanen op het vasteland van 

 Amerika de eenige is, die aan de kust van den Atlaiitiachen 

 Oceaan ligt. Onmiddellijk aan den zuidwestchjken voet bevindt 

 zich het plaatsje San Andres Tuxtla, dat echter wel onder- 

 scheiden moet worden van de stad Tuxtla in den Staat Chiapas, 

 die er ongeveer 300 K.M. van verwijderd is. 



De Heer Knuttel blijft niettemin aan de juistheid van het 

 bericht twijfelen, daar hij reeds den 19 en October 1893 aan 

 de redactie der New -York Times om inlichtingen geschreven 

 heeft, doch geen antwoord ontving. Hij hoopt evenwel de zaak 

 tot klaarheid te brengen. 



Mocht het inderdaad blijken, dat het bericht geheel onwaar 

 is, dan verdient de volgende opmerking, die in Petermann's 

 Mittheilungen gemaakt wordt naar aanleiding van Dr Sapper's 

 verklaringen, dubbel behartiging. „Deze verrassende onthul- 

 ling bewijst op nieuw, hoe noodig het is, de journalisten voort- 

 durend op de vingers te zien. In de meeste gevallen is er 

 eene bespreking van dergelijke berichten in wetenschappelijke 

 vakbladen noodig, om de feiten tot hunne ware afmetingen 

 terug te brengen. Gewoonlijk echter vindt men het niet de 

 moeite waard, om de mededeelingen in dagbladen te rectifi- 

 ceeren; en daardoor bestaat altijd het gevaar, dat deze opgeno- 

 men worden in statistieken van vulkanische uitbarstingen en 

 aardbevingen." 



Bovenstaande bijzonderheden omtrent de twijfelachtige vul- 

 kanische uitbarsting van den San Martin maken deel uit van 

 een uitvoerig bericht van den Heer Knuttel over de werkingen 

 van verschillende vulkanen gedurende het jaar 1893, gelijk dit 

 ook voor 1892 door hem is samengesteld. 



Daarin bekleeden de vulkanen in den Indischen Archipel eene 

 belangrijke plaats; en er blijkt uit, welke waarde eene statistiek 

 van vulkanische uitbarstingen en aardbevingen, zooals jaarlijks 

 in het Natuurkundig Tijdschrift gepubliceerd wordt—, hoe weinig 



