— 229 — 



gezonder is gaan uitzien, getuige o. a. ook het verdwijnen 

 van de vroeger voorkomende gele kleur der bladeren om plaats 

 te maken voor intens groen; ook de grooter en waardevoller 

 bastproductie en het gemiddeld hooger alcaloidgehalte spre- 



En dat dit niet een maar losweg daarneder geworpen phrase 

 is, blijkt wel ten duidelijkste uit het feit, dat verscheiden 

 particulieren, die de Grouvernements onderneming bezochten 

 en de gunstige resultaten dezer manier van grondbewerking 

 opmerkten, zich haastten, om die op hun eigen onderneming 

 toe te passen, en niet weder lieten varen. 



Een van hun, de Administrateur van de Onderneming Dara- 

 djat, was zoo vriendelijk Rapporteur hieromtrent het navol- 

 gende mede te deelen. 



De hoeveelheid pijp-bast, op zijne Onderneming in de laat- 

 ste jaren verkregen, was aanhoudend achteruitgegaan, maar 

 na invoering van bovenbedoelde regeling mocht hij, nadat de 

 grond pas tweemaal op deze wijze bewerkt was, reeds een toena- 

 me van 1/6 boven het gewone gemiddelde product constateeren. 



In 1895 toch oogstte hij 1/3 pijp- en 2/3 stuk-bast, en in 

 1896 waren deze cijfers 1/2 aan pijp- en 1/2 aan stuk-bast; 



pijp-bast tot stuk- bast staat als 3: 1, dan ziet men ook hier 

 weer uit, hoe dankbaar de grond steeds voor een degelijker en 

 beter bewerking is. 



Door enkele planters wordt echter nog steeds beweerd, dat 

 men bij de Kina-cultuur met een minimum aan grond be- 

 werking zou kunnen volstaan en dat al, wat meer hieraan ten 

 koste gelegd wordt, weggeworpen geld zou zijn. 



Om deze bewering voor goed te kunnen logenstraffen en 

 te bewijzen, dat de invloed van een behoorlijke bewerking 

 zich wel degelijk openbaart in meerderen groei, productie en 

 alcaloidgehalte van den Kina-boom, werden door Rapporteur 

 eenige proeven genomen, ten einde zijn argumenten met cijfers 

 te kunnen staven. 



De hieronder volgende overzichten mogen dit aantoonen. 



