— 323 — 



ding de vochtigheid langer en 's nachts verdampen weer groote 

 hoe veelheden water aan de oppervlakte der grashalmen, waar- 

 door deze zoo sterk afkoelen; door alle deze eigenschappen 

 wordt het klimaat vochtiger en kouder. Anders vermindert 

 de vochtigheid met de hoogte, door zulke factoren wordt die 

 vermindering vertraagd of opgeheven, \ooral in de zone der 

 wolken. Deze zijn de oorzaak dat de vochtigheid op bergen 

 grooter kan zijn (en op eilanden als Java meestal ook grooter is) 

 dan in de vlakte. Zeer zeker zal zij in den drogen moesson 

 geringer zijn, ook op het Jangplateau, maar vrij van wolken 

 zijn de bergen ook dan niet *). De vochtigheid hangt af 

 van de wolken en niet van den regenval. Immers de gemid- 

 delde vochtigheid is dezelfde voor Tosari en Soekaboemi, op 

 beide plaatsen is zij gelijk 80, maar de hoeveelheid regen is 

 te Soekaboemi 4326 en te Tosari slechts 1900 mM. 



Van groote waarde is ook het verzadigingsdeficit, liet is 

 gewichtiger dan de relatieve vochtigheid. Vergelijkt men do 

 cijfers, die uit do aanteekeningen van JüföHUHB (Deel I) 

 IxTokond kunnen worden, dan blijkt, voor zoover deze weinige 

 observaties het maken van gevolgtrekkingen veroorloven, 

 dit het verzadigingsdeficit in de vlakte het grootst is en op 

 de bergen vermindert. Daarentegen toont Tosari weer cijfers. 

 die meer met die der vlakte overeenstemmen en die alleen 

 met de zoo veel hoogere aschkegels van den G. Slamat 

 (10500') en G. Semeroe (11500') vergeleken kunnen worden. 

 Daarentegen is het verzadigingsdeficit op den met woud bedek- 

 ten G. Mandalawangi en op het Diëngplateau (6000') veel 

 geringer, evenals ik ook op het Jangplateau gevonden heb, 

 waaruit blijkt hoe groot de invloed van den bodem is. Het 

 verzadigingsdeficit was op het Jangplateau niet grooter dan, 

 de absolute vochtigheid gelijk 10. Te Tosari is het ver- 



