en 
van de oudere brecciebanken neergezonken; de mergellagen zijn 
bovendien sterk geplooid en verbroken, als waren ze met geweld 
tegen den zuidelijken wand aangeperst. De verticale krachten, 
die de inzinking veroorzaken en de horizontale spanningen, 
waardoor de lagen worden geplooid, zijn hier dus gelijktijdig of 
achtereenvolgens werkzaam geweest. (1 
In ieder gebergte vormt dus de buitenste aardkorst geen 
homogeen, samenhangend gewelf, maar bestaat zij uit verschil- 
lende schollen, die door breukvlakken worden gescheiden. Ook 
is er geen reden om aan te nemen, dat de inkrimping tot een 
afgesloten tijdvak zoude behooren, zoodat de spanningen, door de 
contractie veroorzaakt, dus nog tegenwoordig werkzaam zijn en 
de tegen elkander geperste schollen met horten en stooten 
een nieuwen evenwichtstoestand zoeken. Die horten en stooten 
voelen wij als aardbevingen, en in elk gebied, waar deze tot 
een gewoon verschijnsel behooren en dat geologisch goed bekend 
is, is het verband tusschen de aardschokken en de groote breuk- 
lijnen in het gebergte overtuigend aangetoond. 
Ook de onregelmatigheden van het verschijnsel worden op deze 
wijze het eenvoudigst verklaard. Het is toch te verwachten, dat 
de beweging langs het breukvlak niet overal op dezelfde wijze 
plaats zal hebben. Over groote afstanden kan het een vrij gelijk- 
matig glijden zijn, terwijl elders groote weerstanden moeten 
worden overwonnen. Op deze punten zullen de zwaarste 
schokken worden veroorzaakt en deze zullen daardoor dikwijls 
van verschillende centra schijnen uit te gaan, die op verschil- 
lende punten langs de breuklijn zijn gelegen. 
Op Jara en Swmatra zijn de groote breuklijnen eerst door 
het geologische onderzoek van de laatste jaren bekend gewor- 
(1) Op Java, evenals elders, zijn de vulkaneu boven deze spleten opge- 
bouwd en hetzij men met Suess gelooft, dat de lava door druk van het 
bovenliggend gebergte wordt opgestuwd of met REyER aanneemt, dat de 
spanning van ingesloten en oververhit water dan de hoofdmotor is, in 
beide gevallen is door het ontstaan van de spleet de weg gebaand, waardoor 
e massa’s uit de diepte aan de oppervlakte konden komen. Zooals wij 
zullen zien, blijft er dus ook bij de nieuwere verklaringswijze een zeker 
verband bestaan tusschen vulkanen en aardbevingen. 
