near kadde 
aaan oedendh 
— 155 — 
330° Xx 0.041 = 13.53 dagen 
ná dien datum. Daar de geheele periode van nieuwe tot 
volle Maan 14.76 dagen bedraagt, komt het invoeren van 
negatieve teekens hierop neer, dat men nooit grootere afwij- 
kingen toelaat dan 7.38 dagen, zooals b.v. bij Finschhaven, voor 
welke plaats men even goed beweren kan, dat springtij voor- 
komt 7.18 dagen vóór als 7.58 dagen ná nieuwe of volle 
Maan. | 
De onregelmatigheid van KarimonDjawa (die trouwens ook 
aan de onzekerheid der argumenten kan liggen) is dus eeniger- 
mate op te heffen, door in de plaats van + 98° te lezen — 262°. 
Hoe dit ook zij, zeker is het, dat het geheele tot nog toe 
aangenomen begrip, dat de leeftijd van ’t getij eigenlijk niets 
anders is dan de tijd, noodig tot voortplanting van de springtij- 
golf (zie het voorbericht van de Engelsche Getij-Tafels), zoodat 
men die ook zou kunnen afleiden van de havengetallen, mits 
men daarbij rekening houde met het aantal geheele perioden 
of het aantal malen, dat het zelfde havengetal terug keert, door 
de onderzoekingen der getijden in den JIndischen Archipel 
veel van zijne oorspronkelijke duidelijkheid verliest. 
Noch de groep van negatieve getallen in de Java Zee, noch 
de groote positieve verschillen bij de Bril en bij Makasser laten 
zich op die wijze verklaren en dit is niet te verwonderen, nu 
wij gezien hebben, hoe, onder bepaalde omstandigheden als bij 
Sembilangan, het zonsgetij zich op geheel andere wijze kan 
voortplanten dan het maansgetij. 
Eene zelfde moeilijkheid levert de verklaring op van het 
feit, dat aan de Amerikaansche kusten van den Atlantischen 
Oceaan de leeftijd van het getij aanmerkelijk geringer is dan 
aan de Europeesche kusten; wederom een bewijs, dat de 
voortplanting van de vloedgolf van Zuid naar Noord op onge- 
lijkmatige wijze geschiedt. Terwijl toch bij de Europeesche 
kustplaatsen hoekverschillen gevonden worden van 40° tot 60° en 
10°, of vertragingen in den tijd van springtij van 1.6 tot 
2.8 dagen, vindt men aan de overzijde van den Oceaan hoe- 
