59 
in de verdeeling van land en zee gedurende het begin van 
deze periode, komen deze in Europa een weinig later en dan 
sneller tot stand, dan bijvoorbeeld in Noord- Amerika , doch omdat 
in Noord-Amerika bedoelde locale verhoudingen van het begin der 
tertiaire periode af betrekkelijk weinig veranderen, moet men 
aannemen, dat hier de algemeene oorzaak der afkoeling het 
zuiverst zich heeft doen gelden, — en dat werkelijk met het 
einde der krijtperiode, zooals men in Noord-Amerika waar- 
neemt, ook de algemeene afkoeling begon, die tot aan het 
einde van den tertiairen tijd voortduurde. Het pliocene klimaat 
was nog slechts onbeduidend warmer dan het tegenwoordige , 
en aan het begin der pleistocene periode was de klimatische 
toestand der aarde aan de tegenwoordige geheel gelijk. Dan 
volgde eene algemeene af koeling over de geheele aarde beneden de 
tegenwoordige temperatuur, waardoor geweldige gletschers uit 
Scandinavië, Finland en de russische Oostzee-provinciën over 
een groot gedeelte van Europa tot Engeland , Nederland , Midden- 
Duitschland en ver naar het zuiden over Rusland afdaalden. 
Een dergelijke continentale ijsmantel bedekte Noord-Amerika 
tot den 59% breedtegraad (waarop in Europa Lissabon ligt). 
Groot-Britannië, de Alpen, de andere hooge bergen van Midden- 
Europa, de Рутепебт en de Apenijnen, de Atlas in Noord- 
Afrika en zelfs (in geringere mate) de hooge bergen in het 
droge noorden van Azië, ook de Himalaja, het Korakorum-en 
Tien-Schangebergte en in het zuidelijk halfrond Patagonië, de 
Andes van Chili, de hoogere bergen van Zuid-Afrika, de Aus- 
tralische Alpen en vooral ook Nieuw-Zeeland hadden hun eigen 
reusachtig gletschersysteem, ten deele eene uitbreiding van de 
tegenwoordige gletschers, doch ook op hoogere bergen, die 
daarvan nu ontbloot zijn. Al deze streken vinden wij nog 
bedekt met door het ijs vervoerde gesteentematerialen. Ook 
meer nabij den equator heeft men sporen van pleistocene 
gletschers gevonden in de Sierra nevada de Santa Marta (bij 11° 
N. B.) еп de Andes van Cocui (41/9? — 71° N. B.) in Columbia 
