( 71 ) 



kunnen worden, dat de steilte der klimmende phase het eenige ver- 

 anderlijke element vormde in de zonsschommeling, en het minimum 

 dus constant bleef, althans zich niet stelselmatig verplaatste. In dat 

 geval zou toch een zeer hooge zonnevlekken-golf gemeenlijk met ver- 

 korting der normale klimmende phase moeten samengaan. Onder- 

 zoekt men de schommelingen nader, dan blijkt echter spoedig dat de 

 plaats van het minimum evenzeer stelselmatig verandert, en het lag 

 nu voor de hand, na te gaan of in de (als reëel en stelselmatig op- 

 gevatte) versnelling en vertraging der schomme- 

 lingen zelf geen beter punt van vergelijking met de aardsche 

 schommelingen voorhanden was dan in de overige elementen der 

 zonsschommeling. 



Daar de waargenomen afwijkingen van de Maxima en minima 

 geenszins altijd in bedrag en richting overeenstemmen, werden af- 

 zonderlijk nagegaan : 1) de afwijkingen van het Maximum, 2) die 

 van het minimum, en voorts 3) die gevallen beschouwd waarin de 

 afwijkingen van M en van m hetzelfde teeken vertoonen. Waar dit 

 laatste niet 't geval is, mag dit niet zonder naderen grond aan waar- 

 nemingsfouten toegeschreven worden, maar bij 3) zal men de sterkst 

 uitgesproken afwijkingen der schommelingen aantreffen. Het onder- 

 zoek werd verricht eenerzijds over 't geheele beschikbare materiaal ; 

 anderzijds met uitsluiting van alle perioden voor 1750, (dus van de 

 minst gewaarborgde waarnemingen); aangezien de uitkomst in beide 

 gevallen niet sterk afweek, worden alleen de laatstbedoelde resul- 

 taten hier medegedeeld. Het scheen intusschen gewenscht, waar be- 

 trekkelijk geringe afwijkingen in de waarneming reeds van invloed 

 kunnen zijn, de eenigszins van Newcojib's lijst verschillende gegevens, 

 door Prof. A. Wolfer verstrekt l ) mede als grondslag van het onder- 

 zoek te nemen ; ook hierbij echter was het verschil in de uitkomsten 

 meest niet aanmerkelijk. Voor de hier volgende tabellen hebben 

 Wolfer's gegevens als grondslag gediend; alleen in de IVe werd 

 het noodig geacht, (tusschen haakjes) ook de uit Newcomb's opgaven 

 verkregen uitkomst mede te deelen. 



In de tabellen III en IV geeft kolom 1 de groepen der perioden, 

 geordend naar het bedrag der afwijkingen, van positief tot negatief; 

 kolom 2 de aantallen elfjarige perioden ; 3 het gemiddelde bedrag 

 der afwijkingen ; 4 de grootheid M- — m, 5 de lengte der periode ; 6 het 

 gemiddelde der Relativ-Zahlen (naar de vereffende tabel van Wolfer); 

 tusschen haakjes zijn geplaatst de gemiddelden uit de hoogste ver- 

 heffingen der kromme; 7 de kou-factoren (frequentie per jaar). In 



!) A. Wolfer, Astron. Mitteilungen, XGIII, 1902. 



