( 206 ) 



Jk bedoel die, welke betrekking hebben op de veranderlijkheid 

 van raikroben. Steeds werd Uw geest aangetrokken door de studie 

 der erfelijkheidsproblemen; ik behoef slechts te noemen: Uw galstudiën, 

 Uw onderzoek van Cystisus Adanii. Het is dan ook begrijpelijk, dat 

 Gij voor deze problemen bij de mikroben naar een oplossing gezocht 

 hebt. In Uw reeds genoemde redevoering hebt Gij er op gewezen, 

 dat in de eerste plaats bij mikro-organismen in zeer korten tijd beschikt 

 kan worden over geheele reeksen van generaties, en dat ten tweede 

 wijziging van uitwendige omstandigheden diepere veranderingen 

 teweegbrengt van de erfelijke eigenschappen, dan men dit ergens 

 bij de hoogere organismen heeft waargenomen. Maar Gij hebt zelf 

 onderzoekingen verricht op dit gebied, b.v. over het verlies van het 

 sporevormend vermogen bij aleoholgisten, maar vooral denk ik daarbij 

 aan de mededeeling hier in deze Akademie door U gedaan op 27 

 October 1900 over verschillende vormen van erfelijke variatie bij 

 mikroben en aan uw verhandeling van verleden jaar over „Chlorella 

 variegata, ein bunter Mikrobe", een verhandeling waarvan de titel 

 reeds wijst op het merkwaardige van den inhoud. In dit laatste 

 geval hieldt Gij U bezig met groene organismen en dit geeft mij 

 aanleiding nog te wijzen op Uw groote verdiensten, wat de studie 

 der lagere wieren betreft. 



Tot voor korten tijd was een studie der mikroskopisch kleine 

 wieren niet wel mogelijk, zoodra men hun eigenschappen wilde 

 onderzoeken geheel onafhankelijk van andere levende wezens. Immers 

 het was niet mogelijk ze in reinkultuur te kweeken ; niet alleen 

 wist men weinig of niets van hun physiologische eigenschappen, 

 maar zelfs hun ontwikkelingsgeschiedenis was niet voldoende bekend 

 en tal van duistere punten moesten hier opgehelderd worden. Gij 

 hebt het eerst de mogelijkheid aangetoond van kuituur van groene 

 mikroben op soortgelijke voedingsbodems als de niet groene, eerst 

 van Chlorella vulgaris, later van Pleurococcus vulgaris en andere, 

 zelfs van Diatomeae. Schijnbaar kleine onderzoekingen, maar die den 

 grondslag vormen voor een omwenteling in de studie der lagere 

 Algen, die thans op dezelfde wijze aangevat wordt als met Bacteriën 

 een 25-tal jaren geleden het geval is geweest. 



Zooals ik zooeven al zeide, was het niet mijn doel hier een opsom- 

 ming te geven van al uw onderzoekingen ; ik heb slechts op enkele 

 van de meest belangrijke een oogenblik het licht doen vallen, maar 

 ik ga er andere van veel beteekenis voorbij, b.v. die over azijngist, 

 over zwavelwaterstofvorming en over het geslacht Aërobacter, over 

 de oorzaak der mozaiekziekte van de tabak en nog zooveel meer. 

 Trouwens het is uilen naar Athene dragen, wanneer ik er hier 



