f 71 ) 



van bijgaande teekening toegepast, met uitzondering van de con- 

 structie der kritische punten zelve (op de teekening met k aangeduid), 

 die hier als raakpunten van de experimenteel gevonden grenslijnen 

 aan de as der kritische temperatuur optreden. 



De teekening doet duidelijk uitkomen, dat de verschillende af- 

 wijkingen tusschen het argon en de gewone normale stoffen, in 't 

 bijzonder het isopentaan over het geheele gebied systematisch samen- 

 hangen, en dat wij het optreden van dit afwijkingsbeeld toe te schrijven 

 hebben aan een bepaalde, al de verschillende afwijkingen beheerschende, 

 oorzaak. Het ligt voor de hand deze oorzaak te zoeken daarin, dat 

 het één-atomige argon-molecuul minder samendrukbaar zal zijn 

 dan het veel-atomige isopentaan-molecuul. Deze omstandigheid komt 

 bij de kleinere volumina duidelijk tot uitdrukking. Langs den geheelen 

 vloeistoftak van de grenslijn is het argon volumen grooter dan hel 

 isopentaan volumen, en dit stemt overeen met wat wij vonden 

 voor K 4 en a>i nl. 



K 4 (argon) = 3.28 terwijl 



K 4 (isopentaan) = 3.73 ; 



«M. (argon) =0.9027 terwijl 



«m (isopentaan) = 0.8923 '). 

 Het ligt wel het meest voor de hand dit grooter zijn aan het ont- 

 breken van de bij de normale stoffen gewone samendrukbaar heid toe te 

 schrijven. 2 ) Immers, 2» is, wanneer wij voor een oogenblik de isotliennen 



voor 't eerst gebruik gemeakt in Zittingsversl. Juni 1900, Comm. 59a, terwijl zij 

 in Arch. néerl. (2) 5. (Ui. 1900, Comm. No. 65 op mengsels werd toegepast. Zij 

 werd als C + gesteld naast de vroeger ingevoerde en C^, C 2 en C 3 genoemde groot- 

 heden, die ten opzichte van de wet der overeenstemmende toestan !en eveneens 

 invariant zijn in Arch. néerl (2). 5. 665 1Ê0O, Comm. No. 66 en Zittingsversl- 

 Scpt. 1903, Comm. No. 88. In Zittingsversl. Kebr. 1911, Comm. No. 120a en 

 Zittingsversl Jan. 1911, Comm. No. 117 is, gelijk ook verder geschieden zal om 

 verwarring met den coëfficiënt C der algemeene toestandsvergelijking te voorkomen, 

 K é voor Cj, geschreven. 



Vgl. ook Ph. A. Güye, Ann. d. Chim. e. d. phys. (6), 21, 211, 1890 en Arch. 

 d. Sc. phys. e. nat. <3), 23, 2C4 1890. 



b Opmerkelijk is het gedrag van den damptak van argon, die in deze voorstelling 

 bi na samenvalt met dien van isopentaan. Stellen wij ons het gereduceerde oppervlak 

 van Gibbs voor, eenerzijds voor argon, anderzijds vcor isopentaan, dan is de 

 vloeistotkam voor argon naar den kant der grootere volumina verschoven en zijn 

 de oppervlakken in het dampgebied van anderen vorm ten gevolge van de afwij- 

 kingen der isothermen. Beide oorzaken moeten dan tegelijk met eene verhooging 

 van den vloeistofkam zoo samenwerken, dat een opeenvallen van de damptakken 

 der grenslijnen verkregen wordt. 



-) Gelijk in het eeriang in de Encyclopadie der mathematisehen Wissenschaften 

 verschijnende artikel van H. Kamerlingh Onnes en W. H. Keesoii over de toestands- 



