( 179 ) 



Hoogenhdyze ingesteld onderzoek aangetoond dat kreatine, wanneer 

 zij allengs in de bloedsbaan wordt gebracht, voor een gedeelte als 

 kreatinine door de nieren uit het lichaam wordt verwijderd '). Der- 

 halve moet men ook verwachten dat verhooging van den spiertonns 

 tot vermeerdering van de afscheiding van kreatinine zal leiden. 



Uit de reeksen van waarnemingen van Van Hoogenhuyze en Ver- 

 ploegh is dan ook gebleken dat des nachts, wanneer de spieren, 

 gedurende den slaap, over het geheel verslapt zijn, minder kreatinine 

 werd afgescheiden per uur, dan over dag, als de spieren in nu eens 

 meer, dan minder krachtigen tonus verkeeren. 2 ) Ook bij oude men- 

 en bij zieken die aan uitgebreide spierverlamming leden, werd een 

 geringere afscheiding' van kreatinine gevonden dan bij normale, 

 krachtige menschen. 



Hierdoor wordt echter geen stellig bewijs geleverd, dat deze wis- 

 selingen in de afscheiding van kreatinine noodzakelijk het gevolg van 

 de veranderingen in den tonus der spieren moeten worden geacht. 

 Men heeft toch grond om aan te nemen, dat kreatine, al nemen 

 de spieren het grootste aandeel in de vorming dezer stof, ook in 

 allerlei andere organen ontstaat. Bij den slaap, zoowel als bij door 

 ouderdom of andere oorzaken verzwakte personen is de stofwisseling, 

 niet alleen in de spieren, maar ook elders op een laag peil gesteld. 

 Het zou kunnen zijn dat onder die omstandigheden de verminderde 

 afscheiding van kreatinine niet geheel, misschien zelfs niet in de 

 eerste plaats, aan de spieren, maar aan de verzwakte werking van 

 andere organen zou moeten worden toegeschreven. 



Het scheen mij daarom wenschelijk te onderzoeken of, indien 

 de spiertonus opzettelijk wordt verhoogd, terwijl andere oorzaken 

 van wijziging der stofwisseling zooveel mogelijk worden uitgesloten, 

 een vermeerdering van de afscheiding van kreatinine valt waar te 

 nemen. 



Zulk een onderzoek moet, uit den aard der zaak, bij vertebraten 

 plaats vinden, aangezien bij ongewervelde dieren kreatine niet wordt 

 gevonden. Nu is het intusschen niet wel mogelijk bij dieren een lang 

 aanhoudenden tonus van een aantal spieren tegelijk teweeg te brengen, 

 zonder daarmede tevens andere, onberekenbare, veranderingen in de 

 stofwisseling te veroorzaken. Bij den mensen echter is dat zeer goed 

 uitvoerbaar. Ik heb daarom den Heer Harkink, die belang toonde 

 te stellen in het vraagstuk en zich door nauwkeurig en zorgvuldig 

 werken in het laboratorium had onderscheiden, voorgesteld een reeks 



') Onderzoekingen Physiol. Laboiat. Utrecht, 5de E. XI. p. '236. 

 -i Ned. Tijdschr. v. Geneesk. 190S, III, p. 1689. 



