( 381 ) 



bij het kritische punt te berekenen, zullen wij eerst nog de waarde 



van een paar grootheden afleiden, die bij het kritisch punt van gewicht 



db <Pb 



zijn. Wij bedoelen de grootheden b' = — en — vb = — v — ;. Het 



dv dv" 



spreekt van zelf dat men daarvoor thans niet de waarden vindt, 



vroeger door van der Waals en mij daarvoor gevonden. Immers 



gaat men uit van de toestandsvergelijking 



RT a 



t — b v 2 



zonder factor 1 -|- x{t bij RT, dan vindt men b' uit 



dn RT(l—b') 2a 



— = H = 0, 



dv {v—t>V v s 



d*p 

 en b" uit — - = 0, wat na eliminatie van a en R T geeft (zie ook 

 dv" 



Teyler 1905: Quelques remarques sur 1'équation d'état, p. 46): 



v '/' vb" 3 



( i _ b') + -^ — = — . 



v-V '^ l—b' 2 



Maar de hieruit voortvloeiende waarden van b' en b" zullen natuurlijk 

 een weinig anders zijn dan die, welke wij thans uit dezelfde experi- 

 menteele gegevens zullen berekenen ; en men mag dus niet uit de 

 afwijking van de door ons straks te berekenen waarden van b' en 

 b" met de vroeger gevondene eenige conclusie trekken. Het blijven 

 eenvoudig secundaire waarden, welke nooit door het directe experiment* 

 alleen door de berekening op grond van zekere onderstellingen kannen 

 worden gevonden. 



Wat nu in de eerste plaats de waarde van // betreft, zoo kan 

 deze worden gevonden uit (3), nl. b = b g — 41 — /J) Ab, waaruit onmid- 

 dellijk volgt : 



v = d ± = Ab d l. 



dv dv 



Ab 

 Met inachtneming van (d) en van (1 -)- ivp) = rp wordt dan: 



v — b 



b =- — . , . ... . (11) 



a;-l-l 



De berekening van b" uit deze uitdrukking is vrijwel even omslachtig 



d 2 p dp f ei- \ 



als die van — - uit -— zie § 2 bij de berekening van - - . Het 

 aV dv \ v k ~bj 



gemakkelijkst komt men nog tot het resultaat op de volgende wijze. 



