( 570 ) 



Natuurkunde. De Heer I'. Zeeman biedt, ook namens den Heer 

 C. M. Hoogenboom eene mededeeling aan : „Electrische dubbele 

 breking in nevels". I. 



1. Een van ons heeft onlangs 1 ) eene methode aangegeven om een 

 invloed Ie zoeken van een electrisch veld op de straling, gelijk die 

 volgens eene theorie van Yoigt kan worden verwacht 2 ;. Hel onderzoek 

 volgens de bedoelde methode is nog niel geheel geëindigd. 



Parallel daarmede loopen sedert geruimeh lijd andere proeven, 

 waarover hier eene korte mededeeling wordt gedaan. 



Zij betreffen het electrische KKRR-effekt, de dubbele breking in 

 electrische velden. Terwijl men zich echter tol dusver hoofdzakelijk 

 met vloeistoffen en vaste lichamen heeft beziggehouden, zullen wij 

 nevels en (lampen in hel electrische veld onderzoeken. 



Heeft men eenmaal bewezen dal door den invloed van electrische 

 krachten dubbele breking in wolken van zwevende deeltjes kan 

 optreden, dan kan men de verschijnselen vervolgen bij hun kleiner 

 en kleiner worden. Door verfijning der optische methode kan men 

 dan tol telkens kleinere waarden der dubbele breking afdalen. 



('otton en Mouton') zijn bij hun merkwaardig onderzoek over de 

 magnetische dubbele breking in vloeistoffen gekomen tot de hypothese, 

 reeds door Larmok bij het electrisch verschijnsel van Kerr voorge- 

 steld, dat in beide gevallen de dubbele breking is toe te schrijven aan 

 een richtende werking van hei uitwendig veld op de vloeistof- 

 moleculen. Hel is alleen de warmlebeweging die zich tegen het 

 evenwijdig stellen der moleculen verzet. Langkvin'i heeft doen zien 

 hoe eenvoudig deze hypothese der moleculaire oriënteering de ge- 

 noemde en andere verschijnselen in vloeistoffen en vaste stoffen 

 quantitatief verklaard. 



Het schijnt nog de vraag of ook op gassen, althans indien er 

 lijne absorptiebanden in voorkomen, de hypothese der moleculaire 

 oriënteering kan worden toegepast. 



De studie van nevels belooft in het bijzonder daarom interessant 

 Ie worden, omdat de zwevende deeltjes dan de rol vervullen, die 

 in de hypothese der moleculaire oriënteering aan de moleculen wordt 

 toegekend. De deeltjes kunnen uu ook afzonderlijk worden onder- 

 zocht; zij kunnen al of niet vóór het aanbrengen van het veld 

 magnetisch, electrisch en optisch de symmetrie van een omwentelings- 

 lichaam bezitten. 



'i Zeeman. Deze Verslagen. Januari 1911. 



-I Voigt. Magneto- umi Electro-optik. 1908. Kapitel 9. u. 10. 



:: l Gotton et Mouton. Ann. de Ghim. et de Phys. T. 19. 1910. 



'•) L.vx.iKvi.v Le Radium ï. 7. Sept. 1910. 



