( 625 ) 



uitgevoerd. De vraag kan worden gesteld of men gerechtigd is de 

 daarbij gevonden waarden ook bij hooge drukkingen toe te passen. 



De weinige metingen van brekingsindices van gassen, die bij hooge 

 drukkingen zijn uitgevoerd, hadden steeds ton doel het verband tus- 

 schen den brekingsindex en de dichtheid van het gas te vinden. De 

 vraag of de dispersie met den druk verandert, is nog niet experi- 

 menteel onderzocht. Een meer volledig onderzoek, omvattende het 

 bepalen van de brekingsindices onder hoogen druk bij verschillende 

 golflengten is daarom door ons ondernomen. 



Bij metingen van de brekingsindices van gassen heeft het groote 

 voordeden van een interferentiemethode gebruik te maken, wegens 

 de groote nauwkeurigheid, die daarmede te bereiken is. A^ele waar- 

 nemers hebben dan ook metingen volgens deze methode gedaan. Wij 

 hebben hier gebruik gemaakt van een interferentiaalrefractometer van 

 Jamin. Op den weg van een der interfereerende lichtstralen is een 

 buis geplaatst met het te onderzoeken gas, en men kan, met mono- 

 chromatisch licht welkende, het getal strepen tellen dat den kruis- 

 draad van den kijker passeert, als de hoeveelheid gas in de buis 

 verandering ondergaat. De dispersie vindt men door deze bepaling- 

 uit te voeren voor verschillende lichtsoorten. Immers, bedraagt het 

 getal strepen, dat voor licht van de golflengten ) n en ?. 2 gepasseerd 

 is l\ en l\, als de gasdichtheid verandert van tot een zekere 

 waarde, dan is 



_ *, ;., — (//,-!)«- , k, ; 3 — («,— i)e 



waarin n l en n 2 de brekingsindices bij die gasdichtheid voor de 

 twee kleuren zijn, en e de lengte van de buis. In de verhouding 



n x — 1 ^j&j 



;.A 



vinden we verder een getal dat de dispersie van het gas uitdrukt. 

 We zullen de getallen, die wij op deze wijze berekenen, de dispersie- 

 getallen noemen. 



We kunnen opmerken dat deze dispersiegetallen gevonden kunnen 

 worden zonder e te kennen. Voor de brekingsindices n 1 en n 2 zelve 

 hebben we daarentegen e noodig. Bij het bepalen van de getallen l\,l\... 

 kan men een groote nauwkeurigheid bereiken, want terwijl de een- 

 heden daarvan door directe telling worden gevonden, kan het breuk- 

 gedeelte bepaald worden door de plaats van den kruisdraad tusschen 

 twee opeenvolgende strepen te bepalen. Het is gemakkelijk in te zien 

 dat zoodra het geheele aantal strepen eenige honderden bedraagt, de 

 getallen h bekend worden met een nauwkeurigheid welke verre die 

 overtreft waarmee we e kunnen meten. Daarbij komt nog, dat bij 



