157 



Aan den oever der rivier zagen wij ook een kolossalen 

 boom uit het geslacht Dipterocarpus (Yang) die eenen bal- 

 sem oplevert, gelijk aan de kroeing-olie van Bangka en 

 Sumatra. Even als daar, wordt hij op de volgende wijze ver- 

 kregen; men kapt beneden in den stam een gat, zoodanig* 

 dat de balsem zich daarin kan verzamelen, zonder wegte- 

 vloeijen. De vloeijing wordt, door het aanbrengen van vuur 

 in de holte, bevorderd, en de balsem er met een lepel uit- 

 geschept. Het is algemeen bekend dat deze balsem op Bang- 

 ka en elders, tot het breeuwen van praauwen, met voordeel 

 wordt aangewend, doch hier maakt men er bovendien nog 

 een ander nuttig gebruik van ; men neemt 2 deelen van 

 dezen balsem, 2 deelen damar, en 1 deel gebluschten kalk , 

 vermengt dit te zamen , en bestrijkt daarmede manden, 

 (die men in plaats van wateremmers gebruikt) van binnen 

 en van buiten, laat ze gedurende een dag in de zon droo- 

 gen, waarna ze volkomen waterdigt zijn, terwijl men het 

 smeersel, dat slechts zeer dun wordt aangebragt, bijna niet 

 bemerkt. Deze balsem zoude welligt voor bekleeding van 

 platte daken zeer nuttig kunnen zijn. Hij is op Bangka 

 voor geringe prijs te bekomen. 



Aan de pagoden worden door het geheele land , moeiten 

 noch kosten gespaard en zij zijn meestal van steenen op- 

 gebouwd, die overal, even als de dakpannen, die bijzon- 

 der klein zijn en dikwijls den vorm van sierappen heb- 

 ben , van vrij goede kwaliteit gebakken worden; met den 

 kalk, die almede een voortbrengsel van het land is , wordt 

 echter zeer spaarzaam omgegaan. De woningen der in- 

 landers zijn meest ruwen armoedig, uit hout of bamboes 

 te zamengesteld , en meestal zeer bouwvallig. De rivie- 

 ren zijn de groote wegen, die men te vergeefs op den vas- 

 ten wal zoeken zal ; slechts de hoofdplaats Bangkok maakt 

 daarop enkele kleine uitzonderingen. 



De gronden, die meestal alluviaal zijn, bestaan uit eene 

 vette, witachtig-gele of zwarte klei, die in den droogen 

 tijd zoo hard wordt, dat ze zonder toevoeging van water 



