163 



hoornen aangeplant, doch ik trof daarbij, behalve den man- 

 ga-boom , die overal in menigte voorkomt, niet veel bijzon- 

 ders aan. In het midden loopt, over de geheele lengte, 

 een pad. Het geheel is omgeven met eenen ± 12 voet 

 hoogen en 2 voet dikken muur, van boven over de geheele 

 lengte met schietgaten voorzien en geheel met planten be- 

 groeid. Geschut heb ik niet gezien, doch er zullen hier 

 of daar, even als elders, ook wel eenige verroeste ijzeren 

 stukken gedeponeerd zijn geweest. 



Den 21 en Maart begon de groote reis op de olifanten, 

 doch volgens gewoonte moesten wij weder een paar uren 

 wachten, alvorens wij die dieren bestijgen konden. Behalve 

 onze bagage en de vijf kornak's, r ) die op den hals der oli- 

 fanten gezeten waren , moesten wij nog met ons achten 

 daarop plaats nemen, daar zich bij ons eigen gezelschap 

 nog een penghoeloe gadja (de mandoor) en een penghoeloe 

 djalan (de wegwijzer) gevoegd hadden. De olifanten waren 

 gelukkig niet zeer hoog, slechts 7 voeten en toch is hel 

 bestijgen niet zoo gemakkelijk, als men daaraan niet ge- 

 woon is. De zadels bestaan uit een bok , die op den rng 

 past, doch niet op de ruggegraat rust, daaronder legt men 

 eerst een kleed van geklopten boombast van Artocarpus 

 elastica en daarop eene karbouw- of ossenhuid, om de dieren 

 niet veel te drukken; ik zag dan ook geen enkel dier, dat 

 gewond was. Bij het opladen vallen zij plat op den 

 buik, doch schijnen in die positie niet regt op hun ge- 

 mak, daar ze zoo spoedig mogelijk weder opstaan, wat 

 ook bij het ontladen van den zadel plaats heeft. Men- 

 schen en goederen worden staande geladen en ontladen. 

 Deze zadel bestaat eigenlijk uit een , met eene kap over- 

 dekten bak, van 4 voet in de breedte en 2 voet in de 

 lengte, waarin men slechts plat zitten of liggen kan. Zoo 

 wel het een als het ander is even pijnigend; door de 



1 ) Te Bangkok zag ik ouder de kornaks een jongen van 8 jaren, die de door hem be- 

 waakte olifant tot min gehad had. Hij kan alles met het dier doen. 



