41 



den aard der zaak is dit het minimum der bestaande afwijkingen, 

 immers een nauwgezet onderzoek kon ik slechts bij enkele der 40 

 individuen, die ik zelf zag, instellen. Twee gevallen van zeer sterke 

 rachitis zijn eveneens op het schema aangegeven, ten eerste, omdat 

 het mogelijk is, dat hier een andere misschien hereditaire skelet- 

 afwijking bestond en ten tweede, omdat misschien het voorkomen 

 van een zeer sterke rachitis als een bewijs van een in aanleg min- 

 derwaardig skelet moet gelden. 



Nu blijkt, dat al de uitingen van fouten in aanleg bij dit geslacht 

 betrekking hebben op produkten van het mesenchym. Er zijn echter 

 enkele mesenchym-derivaten, die tot nu toe buiten beschouwing 

 bleven. Het zijn de milt, de lymphklieren en -vaten, het bindweefsel, 

 de banden en de onwillekeurige spieren. Waren deze orgaangroepen 

 dan niet in aanleg defect? Om op die vraag een antwoord te vinden, 

 bedenke men het volgende: 



Van de physiologie van de milt weten wij nog zoo weinig, dat 

 het niet verwonderen kan, wanneer een minderwaardigheid van dit 

 orgaan, dat zelfs zonder noemenswaardige stoornis in zijn geheel 

 gemist kan worden, klinisch niet tot uiting komt. Maar bovendien 

 en vooral is de afstamming der milt van het mesenchym zeer 

 twijfelachtig. 



Wat de lymphklieren en -vaten betreft, valt het op, dat er zoo- 

 veel lymphklier-tuberculose in deze familie voorkomt en vooral ook, 

 dat de onderlinge verhouding tusschen het aantal gevallen van 

 tuberculose der lymphklieren en die van andere organen zoo buiten- 

 gewoon groot is. Mogelijk mag hierin gezien worden een bewijs van 

 minderwaardigheid zich uitend in een verminderden weerstand 

 van het lymphapparaat tegen een infectie met tuberkelbacillen. 



Wat de drie laatste groepen bindweefsel, banden en onwillekeurige 

 spieren aangaat, vergete men niet, dat het hier in het lichaam ver- 

 borgen weefsel betreft, wier physiologische functie van slechts zeer 

 ondergeschikt vitaal belang is. En wanneer wij nu bedenken, dat 

 de blauwe sclerae uitsluitend dank zij hun oppervlakkige ligging 

 als zoodanig herkend zijn, dan behoeft het niet te verwonderen, 

 dat een minder sterke aanleg en een verminderd weerstandsver- 

 mogen dezer weefsels klinisch niet tot uiting behoeft te komen. 



Overigens zij nog slechts opgemerkt, dat vele vrouwen in deze 

 familie en zelfs enkele mannen het type van den „habitus atonicus 

 sine asfhenicus" vertoonden, waarbij ik in het midden wil laten, m 

 hoeverre dit als een uiting van een minderwaardigheid der banden 

 opgevat mag worden. 



Alles tezamen genomen, is het wel niet twijfelachtig, dat do 



