82 



Inderdaad zijn we daartoe overgegaan en de tweede van ons 

 heeft, samen niet den observator J. H. Kats, een reeks oplatingen 

 gedaan van uit een klein koraal eilandje in de Java-zee op 106° 35'. 5 

 O.L. en 5°28' Z.B. (een der noordelijkste van de Duizendeilanden) 1 ) ; 

 bovendien heeft hij op den naburigen vuurtoren van Noordwachter, 

 106°28' O.L. en 5°12' Z.B., een zelfregistreerenden windmeter (voor 

 snelheid en richting) opgesteld (hoogte boven zeespiegel 50 m.). Deze 

 ballonwaarnemingen zijn nog in bewerking, maar van de wind- 

 registreeringen zijn reeds eenige maanden bewerkt. 



Deze hebben echter aangetoond, dat ook daar, dat is op niet 

 minder dan 68 k.m. afstand van den Sumatra-wal, nog een belang- 

 rijke land- en zeewind is; en daar het eilandje, waar de ballons 

 werden opgelaten, resp. 60 en 70 K.m. van den Java- en Sumatra- 

 wal afligt, zullen de daar gevonden uitkomsten evenmin vrij van 

 land- en zeewind-effect zijn. 2 ) 



De verschillende uitkomsten, die voor land- en zeewind- en 

 Espy-Köppen-effect uit de gezamentlijke waarnemingen af te leiden 

 zijn, hopen wij na afloop der onderhanden zijnde herleidingen te 

 verkrijgen en vervolgens mede te deelen. 



Thans willen wij ons met de uitkomsten voor de atmospherische 

 lagen boven 4 k.m. bezig houden. 



Uit de graphieken blijkt dan dadelijk dat de amplitudo der heel- 

 daagsche schommeling voor beide componenten gering moet zijn, 

 in elk geval te gering om uit de verkregen uitkomsten met eenige 

 zekerheid afgeleid te kunnen worden. 



Ook de halfdaagsche schommeling van de N-component is gering, 

 maar toch is de spreiding der waarnemingspunten veel minder en 

 verdient de tusschen hen door getrokken kromme meer vertrouwen. 



De amplitudines voor de Oostcomponent daarentegen zijn veel 

 grooter, terwijl de spreiding der punten evenzoo gering is. 



Volgens die spreiding zou men middelbare fouten in de amplitudines 



!) De kosten van dit onderzoek zijn grootendeels bestreden uit de fondsen bij 

 de opheffing van de Nederl. Ind. Vereeniging v Luchtvaart ter beschikking van 

 den Directeur van het K. M. en M. Observatorium gesteld, met de bedoeling, dat 

 die gelden voor dergelijk aêrologisch werk zouden benut worden. 



2 ) Volgens de waarnemingen op Noordwachter van Juli — November zijn de 



amplitudines van de geheeldaagsche schommeling der O — W en N — S component 



resp. 83 en 54 c.M. en zijn zij dus inderdaad omgekeerd evenredig aan de afstan- 



54 65 

 den tot den Sumatra- en Javawal, resp. 68 en 100 km., want — = — - — . De phasen zijn 



F ' 83 100 ^ J 



resp. 249° en 204° en stemmen overeen met de phase der N. component boven 



Btv. op 0.1 km. n.1. 222°. 



