829 



vergelijken, dan valt het direct op, dat de R-uilslagen gedurende 

 het normale kamerrhythme veel breeder zijn dan bij het gehalveerde. 

 In het gehalveerde kamerrhythme zijn de T-uitslagen negatief maar 

 zeer klein en de verbindingslijn tusschen de R en de T verloopt 

 even boven den ruststand van de snaar. In het normale kamerrhythme 

 echter zijn de T-uitslagen ook negatief maar vrij groot en de ver- 

 bindingslijn tusschen de R en de T verloopt nu onder den ruststand 

 van de snaar. 



Bij den 2 den uitslag van het signaal naar boven ontvangt de basis 

 ventriculi weer een prikkel, waardoor een kleine abortieve kamer- 

 systole ontstaat. Na de compensatoire pauze wordt door de post- 

 compensatoire systole de kamer weer in het gehalveerde rhythme 

 vastgezet. De kamerelectrogrammen hebben ook weer denzelfden 

 vorm gekregen als in het begin van de figuur. 



In Fig. 8 klopt aanvankelijk de kamer ook in het gehalveerde 

 rhythme (na vergiftiging met antiarine). Bij 1 ontvangt de kamer- 

 basis een extraprikkel, waardoor een extrasystole van de kamer 

 ontstaat. Hierna blijft echter het gehalveerde kamerrhythme bestaan. 

 Als daarna bij 2 de extraprikkel iets vroeger in de kamerperiode 

 herhaald wordt, gelukt de overzetting naar het normale kamer- 

 rhythme, dat echter na 3 systolen spontaan weer overgaat tot het 

 gehalveerde. Gedurende het gehalveerde rhythme komen weer kleine 

 abortieve kamersystolen voor, waarvan de driehoekige electrogrammen 

 door een a zijn aangeduid. Gedurende het gehalveerde kamerrhythme 

 is de T-uitslag positief en bevindt de verbindingslijn tusschen de R 

 en de T zich boven den ruststand van de snaar. Bij het snellere 

 normale kamerrhythme zijn de R-uitslagen sterk verbreed, de T is 

 sterk negatief en de verbindingslijn tusschen de R en T is ver 

 onder den ruststand van de snaar gedaald. 



Niet alleen bij vergiftigde harten vinden we deze verhoudingen, 

 doch ook niet-vergiftigde kikkerharten vertoonen dezelfde verschijn- 

 selen. Dit leert ons Fig. 1 van een mijner vorige mededeelingen. l ) 

 Daarin zien we een spontanen overgang van het normale kamer- 

 rhythme naar het gehalveerde bij een niet vergiftigd hart. In beide 

 rhythmen zijn de T-uitslagen positief, maar die van het gehalveerde 

 rhythme zijn grooter dan die van het 2 maal ZOO snelle normale. 



Gedurende liet gehalveerde rhythme neemt in deze figuur vanaf 

 de i ste tot en met de 3 de systole de breedte van den R-uitslag af 

 en de hoogte van den T-uitslag toe. Van een verbindingslijn tusschen 



l ) Koninkl. Akademie van Wetenschappen te Amsterdam. Verslag \an de trewone 

 vergadering der Wis- en Natnurk. Afdeeling van 'SO Juni 1917 Deel XXVI bil. 424. 



