Aardkuüde. — De Heer Wichmann biedt eene mededeel ing aan 

 van den Heer L. Rutten : „Over denudatie snelheid op Java." 



(Mede aangeboden door den Heer W. H. Jülius). 



De basis van dit onderzoek vormen jaartabellen over slibgehalte 

 en debiet van een aantal rivieren op Java, benevens sporadische 

 bepalingen van de in hun water opgeloste vaste stoffen. 



In de belangwekkende dissertatie van Dr. L. G. den Berger l ) zag 

 ik voor het eerst, dat er voor sommige rivieren op Java en Madoera 

 geregelde waarnemingen over slibgehalte, gehalte aan opgeloste stoffen 

 en debiet bestaan. Bij nadere navraag naar deze gegevens verschafte 

 de Heer den Berger mij welwillend slib- en debiettabellen voor 

 enkele karakteristieke rivieren op Java, welke later nog werden 

 aangevuld door den Heer Weber, chemist aan het agrogeologisch 

 laboratorium van het Departement van Landbouw. Ook van Dr. 

 E. C. J. Mohr, chef van dit laboratorium, mocht ik waardevolle 

 inlichtingen ontvangen. Dr. B. G. Escher te Weltevreden verschafte 

 mij welwillend eenige nieuwere literatuur. Den vier genoemden 

 Heeren betuig ik gaarne mijnen hartelijken dank. 



Naar aanleiding van bevloeiïngsmoeilijkheden, in het Serajoe- 

 stroomgebied ondervonden en in verband met aldaar nieuw ontwor- 

 pen irrigatiewerken liet de Heer Mohr op verschillende plaatsen in 

 dit stroomgebied gedurende 1907 geregeld watermonsters verzamelen 

 — die daarop te Buitenzorg onderzocht werden — en bovendien 

 debietcijfers der betreffende rivieren opnemen. De uit een landbouw- 

 kundig oogpunt belangwekkende resultaten van dit onderzoek ") 

 waren aanleiding, dat er ook voor andere ontworpen irrigatiewerken 

 dergelijke waarnemingen werden gedaan, die in liet vervolg vooral 

 door de Heeren den Berger en Weber uitgewerkt werden, en wier 

 practisch nut ten duidelijkste uit de boven geciteerde dissertatie 

 blijkt. De verkregen cijfers waren niet alleen van gewicht voorden 

 landbouwkundige, wien zij leerden, wat hij quantitatief en qualitatief 



!) L. G. den Berger. Landbouwscheikundige onderzoekingen omtrent de irrigatie 

 op Java. Proefschrift. Delft. 1915. 



3 ) E. C. J. Mohr. Over het slibbezwaar van eenige rivieren in het Serajoedal 

 enz. Mededeelingen, uitgegeven door het Dept. van Landbouw, n°. 5.1908. Batavia. 

 Kolff en Co. 



