( 85) 



ondoelmatige wijzen van prikkeling zijn. De mechanische prikkel 

 verkrijgt slechts toegang tot een deel der ascylinders, die den zenuw- 

 bundel samenstellen en het is de vraag of de weekheid der massa 

 niet het plotseling optreden van druk grootendeels te niet doet. De 

 electrische ontlading moge al meer oogenblikkelijk zijn, zij verbreidt 

 zich behalve over de ascylinders in niet geringe mate ook over de 

 scheeden en de septa, welke zich tusschen de afzonderlijke vezels 

 bevinden. Een middel om den weerstand te verminderen en daar- 

 door den ontladingstijd korter te maken ontbreekt tot dusverre. Het 

 is steecis de volle overdwarsche zenuwweerstand, dien men verplicht 

 is in te schakelen. 



Deze bezwaren zullen bij kunstmatige prikkels nooit geheel over- 

 wonnen kunnen worden; om het werkelijk minimum te vinden, zal 

 men zich dus tot natuurlijke prikkels hebben te wenden. Alleen 

 aan sensible zenuwen laten zich deze voorloopig beheerschen. 



Er zijn twee zintuigen, waarin de zenuwcellen zelf (of haar on- 

 middellijke uitgroeisels) den prikkel opnemen. Ik bedoel het gezichts- 

 en het reukzintuig. In het eerste geval zijn het de staafjes en kegels, 

 in het tweede de fijne ruikharen, die beide een deel van het eind- 

 neuron uitmaken. Wij willen de prikkeling dezer zintuigen iets 

 nader beschouwen. 



A. Gezichtszintuig. 



Gesteld men ziet door een kunstmatige pupil van 2 mm. naar een 

 Hefnerlampje, dat zich op 6 meter afstand bevindt, dan zal een 

 scherp bepaald deel van de energie, die de lamp uitstraalt, in het 

 oog dringen. Deze energie vereenigt zich op een klein omschreven 

 veldje van het netvlies, waar kegels en staafjes gereed liggen om 

 den lichtprikkel te ontvangen. Maakt men het vertrek donker en 

 verzwakt men het licht door een stelsel van min of meer gekruiste 

 Nichols dan zullen ten slotte de veel ongevoeliger kegels niet meer 

 in aanmerking komen en zal het flauwe schijnsel dat over blijft, uit- 

 sluitend met behulp van de staafjes worden waargenomen. Men zal 

 de gezichtsas daartoe iets moeten laten afwijken, daar zich in de 

 fovea centralis zelf geen staafjes bevinden, waardoor het puntvor- 

 mige zwakke sterretje zich, voor mijn oog althans, schijnbaar iets 

 naar boven verplaatst. 



Het is duidelijk dat bij zulk een proefinrichting alleen die stralen 

 beteeken is hebben, die door het staaf jesrood worden geabsorbeerd. 

 Dit zijn volgens A. König 1 ) de stralen, wier golflengte van 600 tot 



l ) A. König. Stzber. d. Berliner Akademie 1894 p. 585. 



7* 



