( 188. ) 



Dit duidt zeer sterk op een overmaat van zwakke nevels in het 

 zuidelijke galactische segment dat op het N. HR. ligt, en met het 

 oog op de Nubeculae en hun verband met de nevelophoopingen in 

 het Z. gal. HR. maakt dit de waarschijnlijkheid groot, dat de samen- 

 stelling van den zuid. galactisehen hemel ten aanzien der nevel- 

 v lekken geheel verschilt van die van den noord. gal. hemel. 



In het hoogst onwaarschijnlijke geval, dat bij nauwkeuriger 

 doorvorsching het N. gal. segment nog zóó sterk met zwakke nevels 

 verrijkt werd, dat eene eenigszins overeenkomstige samenstelling met 

 segment B zou blijken, d. w. z. in de verhouding 1 : 15, zou men 

 daar 2500 nevel vlekken tellen tegen 3200 in het overige 2 / 3 van 

 het N. gal. HR., en de toeneming naar de pool zou dan, althans 

 voor de zwakke nevelvlekken, in het noord. gal. HR. nagenoeg- 

 ver vallen. 



Van een symmetrische toeneming van het aantal nevelvlekken 

 naar de beide galactische polen kan echter in geen van beide gevallen 

 sprake zijn, en dus vervalt de reden van bestaan van Cleveland 

 Abbe's gestrekte ellipsoïd, welke toch reeds geen aannemelijke voor- 

 stelling kon verschaffen. 



Tegen de opvatting, dat de nevelvlekken als verafstaande melkweg- 

 stelsels beschouwd moeten worden, pleiten verschillende overwegingen, 

 waarvan de gewichtigste reeds een halve eeuw geleden uitgesproken 

 is : het gezamenlijk voorkomen, veelal zelfs in rijen en stroomingen, 

 van nevelvlekken en sterren ; evenzoo het voorkomen van sterren 

 en nevelvlekken in de Nubeculae. Het ligt voor de hand, dat men 

 in zulke gevallen te doen heeft met voorwerpen van dezelfde orde 

 van grootte. Voorts het goed geconstateerde feit, dat een ster in een 

 nevelvlek kan overgaan. (Vgl. Valentiner, Handwörterbuch d. Astron. 

 III, 2, p. 524; ook Moulton, Astrophys. Journal XI, 2, Schaeberle, 

 Nature, Vol 69, No 1785, Seeliger, Abh. bayer. Akad. XIX, p. 572). 

 Daar staat tegenover dat indien een ,, verafgelegen melkwegstelsel" 

 A'oor ons zichtbaar is, het zich slechts als een nevelvlek kan ver- 

 toonen. Maar reeds de schaarschte der nevelvlekken in het melkweg- 

 gebied wijst, indien dat verschijnsel reëel is, op een onmiskenbaar 

 organisch verband tusschen de groote massa der nevelvlekken en 

 ons sterrenstelsel. 



Zoo wij dan mogen aannemen dat de reden van bestaan van 

 Cl. Abbe's ellipsoïd vervalt, en men zich de nevelvlekken niet behoeft 

 voor te stellen als gelegen op gemiddeld ontzaglijk groote afstanden 

 ter weerszijden van het melkwegvlek, maar integendeel, op afstanden 

 vergelijkbaar met die van de sterren, dan wordt de onderstelling 



