( 212 ) 



Natuurkunde. De Heer KamerlinghOnnes biedt aan Med. N°. 92 

 uit liet Natuurkundig Laboratorium te Leiden. B. Meilink. 



„Over het meten van zeer lage temperaturen. VIL Vergelijking 

 van den platinathermometer met den waterstof thermometer." 

 (Vervolg van Med. N°. 77. Febr. '02). 



(Mede aangeboden door den Heer J. D. van der Waals). 



§ 5. De metingen bij lage temperaturen. De thermometers werden 

 opgesteld op de door Kamerlingh Onnes in Med. N°. 83 Dec. '02 § 5 aan- 

 gegeven wijze. Bij de eerste voorloopige metingen, waren de waterstof- 

 thermometer en de weerstandsthermometer (zie Med. N°.77 § 2) gebracht 

 in den ciyostaat beschreven in Med. N°. 51 Sept. '99, waaraan dein 

 § 2 Med. N°. 83 Dec. '02 aangegeven verbeteringen waren aangebracht, 

 en waar een vacuüm glas in de toestellen binnen B x (PI. I Med. N°. 51) 

 gebracht was, hetwelk met kurk klemde tegen de wanden van B x 

 (zie Med. N°. 83 einde § 2 benevens PI. I en PI. II). De binnenwand 

 nam de plaats in van § in PI. II Med. N°. 83 (dezelfde deelen zijn 

 in Med. N°. 83 en W. 77 met dezelfde letters aangegeven). 



Deze voorloopige proeven hadden geleerd, dat voor den weerstand 

 bij 0° na herhaalde metingen bij de laagste temperaturen weder de 

 oorspronkelijke waarde gevonden werd, dat de platinadraad, niet- 

 tegenstaande het verschil in uitzetting met het glas dus niet uitgerekt 

 was, terwijl hij ook behoorlijk in de groeven bleef. Verder was het 

 wel gebleken, hoe, alleen wanneer met de uiterste zorg de temperatuur 

 van het bad constant gehouden werd, waarbij de moeilijkheden in § 2 

 Med. N°. 83 behandeld, ondervonden werden, nauwkeurige vergelijking 

 der beide thermometers mogelijk was. Bereikt werd dit door de in Med. 

 N°. 83 § 5 beschreven inrichting van den cryostaat. Opgemerkt zij 

 ten overvloede nog, dat het vloeibare gas daarbij steeds hooger dan 

 § 2 ' Med. N°. 83 PI. II werd gehouden, daar anders bij het bewegen 

 van den roerder het niveau binnen en buiten den beschermings- 

 cylinder g wel op en neer zou gaan, doch circulatie niet tot stand 

 zou komen. 



De gang van eene meting was de volgende. Zoodra ongeveer de 

 omstandigheden verwezenlijkt waren waaronder wij eene meting 

 wenschten te verrichten, werden de weerstanden van de toeleidings- 

 draden bepaald, daarna de weerstand van den platinadraad ingesteld 

 en vervolgens door het geven van seinen aan den helper, die met de 

 drukregeling belast was, gezorgd, dat deze weerstand en dus dezelfde 

 temperatuur behouden bleef. Had dit ongeveer 10 minuten geduurd, 

 dan werden, terwijl de galvanometer voortdurend afgelezen werd, 

 de metingen met den waterstofthermometer aangevangen en voort- 



