( 252 ) 



760 m.m. ; spec. gew. 0.9848 en 't benzoylderivaat als kristallen 

 smeltend bij 41° — 42°; 't pikrylderivaat smelt bij 225°. Een ureum 

 te maken uit de chloor waterstofverbind ing met kaliumisocyanaat 

 mislukte tot nog toe. Dit herinnert aan waarnemingen van Dr. K. H. 

 van der Zande in 1889 omtrent het di-isopropylamine, ook hier kon 

 't ureum slechts moeilijk en in geringe opbrengst verkregen worden, 

 terwijl dinormaalpropylamine geen moeilijkheid baarde. 1 ). Vergelijkt 

 men de formule van di-isopropylamine en a a tetramethylpiperidine 



CH 2 



* * H 2 C CH 2 



H H || 



(CH 3 ) 2 C C (CH 3 ) 2 (CH,),C C(CH S ) 2 



\/ ' - \/ 



N N 



H H 



dan ziet men dat zij alleen daarin verschillen dat de beide, met een 

 sterretje geteekende, waterstofatomen van de eerste in de tweede door 

 de bivalente groep CH 2 — CH 2 — CH 2 vervangen zijn ; terwijl piperi- 

 dine en tetramethylpiperidine verschillen, doordat in 't eerste water- 

 stofatomen staan waar 't tweede methylgroepen heeft, nl. aan de 

 a C atomen ten opzichte vau de stikstof. 



Daar piperidine met de bovengenoemde stoffen heftig reageert en 

 tetramethylpiperidine dit niet doet en een analoog verschil bestaat 

 tusschen dinormaalpropylamine en di-isopropylamine ligt het voor de 

 hand de oorzaak er van te zoeken in de methylgroepen en daar 

 hun aard dit verschil niet opheldert moet men wel denken aan hun 

 omvang en aan hun ligging in de ruimte ten opzichte van de stik- 

 stof en is dit een geval van zoogenaamde sterische hindernis, tot op 

 zekere hoogte vergelijkbaar met tal van andere gevallen die men 

 (hoofdzakelijk bij aromatische lichamen) heeft opgemerkt ; een geval 

 dat wellicht van invloed kan zijn op beschouwingen omtrent het 

 stikstofatoom. 



Ten slotte zij nog opgemerkt dat het tetramethylpiperidine, even- 

 als het di-isopropylamine eene gekristaliseerde verbinding geeft met 

 salpeterigzuur, die vrij bestendig is, en eerst bij hoogere temperatuur 

 water vormt en in de nitrosoverbincling overgaat. 



x ) Reeds eenige jaren vroeger had ik een analoog verschijnsel waargenomen 

 bij de behandeling van propyl- en isopropylmalonzuur met salpeterzuur ; 't eerste 

 werd veel gemakkelijker aangegrepen dan het tweede. 



