( 351 ) 



tonoplastblazen, afkomstig van de groote centrale vacnole der cel, 

 bij verwarming onder het microscoop eerst samenkrimpende, daarna 

 barstende. Ook hier dus nam, evenals bij den embryozak van 

 Fritillaria, de groote centrale vacuole geen deel aan de vorming van 

 nieuwe cellen. Dat de zwermsporen voorzien waren van zeer kleine, 

 in het korrelig protoplasma voorhanden vacuolen, staat volgens de 

 boven genoemde onderzoekingen van Went wel vast. Ook nam ik 

 ze in de cellen der jonge netten zeer kort na hunne vorming ten 

 duidelijkste waar. 



Ten slotte zij vermeld, dat de dissertatie van den Heer Sypkens 

 in Duitsche vertaling weldra verschijnen zal in de 2 e Aflevering van 

 Deel I van het ReCueil des travaux botaniques Néerlandais. 



Scheikunde. De Heer van Bemmelen biedt eene mededeeling 



aan over: „De samenstelling van het verweeringssilikaat inde 

 bouwbare aarde". 



Het puin der gesteenten, waaruit de bouwbare aarde bestaat, bevat 

 naast de onverweerde mineraalbrokjes een verweeringssilikaat. De 

 samenstelling daarvan is zeer weinig bekend, trots tallooze grond- 

 analysen, zoozeer zelfs, dat men de belangrijkste verschillen heeft 

 voorbijgezien. De reden daarvan is, dat wel A1 2 3 bepaald is nevens 

 CaO, MgO, K 2 0, maar nimmer het Si0 2 , dat uit dat verweerings- 

 silikaat loskwam door de oplosmiddelen. Reeds vóór 15 jaren heb 

 ik gevonden, 1°. dat dit Si0 2 slechts in oplossing komt, bijaldien 

 met zeer verdund zuur wordt uitgetrokken, maar anders zich grooten- 

 deels afscheidt; 2°. dat het daarna kan opgelost worden door 

 behandeling gedurende enkele minuten met zeer slappe warme 

 kaliloog; 3°. dat er bodems zijn, wier verweerringssilikaat voor 

 een deel reeds in slappe loog oplost, dus zoowel het A1 2 3 als het 

 daarmede verbonden Si0 2 . Door achtereenvolgende uittrekking der 

 aarde eerst met slappe loog, vervolgens met slap en toenemend 

 sterker zoutzuur, daarna met sterk zwavelzuur, en door eene korte 

 behandeling met slappe kali na elke der opvolgende behandelingen 

 met die zuren, gelukte het van de samenstelling van het verweerings- 

 silikaat iets te weten te komen. Dit golcl de verhouding van het Si0 2 tot 

 het A1 2 3 en de vraag of het verweeringssilikaat eene enkele stof dan 

 wel een mengsel van stoffen was en of het in verschillende gronden 

 verschillende samenstelling had. 



Deze methode is niet nagevolgd geworden, tenzij éénmaal een 

 jaar geleden door Dr. Sjollema te Groningen. Zij is dan ook zeer 



