( 377 ) 



Tot op zeer weinig na zijn de beide meristeemplasma's alzoo aan 

 elkander gelijk, tot er op een oogenblik een splitsing tot stand komt. 

 De hoofdoorzaak dier splitsing meen ik te moeten zoeken in het licht. 



De worteltjes kunnen zich wel zeer goed in het licht vormen en 

 ontwikkelen, maar zoo mogelijk zoeken zij toch den schaduwkant 

 op, of richten zich van het licht af. Rhizomen ontstaan daarentegen 

 meestal, evenals de prolificaties, aan de lichtzijde. 



Wanneer men nu hierbij in aanmerking neemt, dat Nou, l ) heeft 

 aangetoond, dat een rhizoom van Caulerpa aan de bovenzijde wor- 

 teltjes vormt wanneer men dit van boven beschaduwt en slechts van 

 onderen verlicht, dan meen ik, dat er alle aanleiding bestaat om het 

 verschil in lichtintensiteit aan de beide zijden van het rhizoom aan 

 te zien als de hoofdoorzaak van de scheiding, welke in het eerst 

 gelijksoortige, meristeemplasma optreedt, en dus ook van het anta- 

 gonisme tusschen rhizoom en worteltje. 



Dat ook inwendige invloeden daarbij een rol spelen, volgt wel 

 reeds uit de omstandigheid, dat de worteltjes, zoowel als de bladeren 

 trouwens, aan het rhizoom vaak op voor elk dezer vrij regelmatige 

 afstanden gevormd worden. 



Een enkele maal ziet men zelfs, dat een rhizoomtop zich geheel en 

 al in worteltjes oplost, wel een bewijs, dat in oorsprong hun verschil 

 niet zoo groot kan zijn. 



Men komt nu van zelf tot de vraag : Hoe ontstaan de bladeren ? 



Hieromtrent moet ik mij tot enkele mededeelingen bepalen, daar 

 mijn onderzoek te dien opzichte niet is afgeloopen. 



Aan de ongeschonden plant ontstaan zij of op het rhizoom, of als 

 prolificaties op de bladeren. Op het rhizoom ontstaan zij op den 

 bovenkant, maar in tegenstelling met de worteltjes steeds op grooten 

 afstand (enkele cM.) van den top, en dus geheel buiten het bereik 

 van het meristeemplasma aldaar. Ik vermoed, dat hun ontstaan op 

 de bovenzijde mede door het licht bepaalt wordt, al is dit nog niet 

 aangetoond. 



Aan onverwonde bladeren, dus in het normale leven der plant 3 

 ontstaan zij aan uitgegroeide bladeren en dan meestal dicht bij den 

 bladtop, aan afgesneden bladeren geschiedt dit laatste echter zeer 

 zelden; daar ontstaan zij gewoonlijk op het onderste 7 e deel van 

 het blad, liefst zelfs op het laagste 1 / 8 deel, doch bijna nooit dadelijk 

 boven de wond. Ook hier ontspringen zij dus buiten het bereik 

 van het meristeemplasma. 



De bladvorming vangt aan met het optreden van een klein wit 



!) Einfluss der Lage, u. s. w. ; Arbeiten aus dem botanischen Institut in Würzburg, 

 Bi. UI, 1888, S. 470. 



