( 37Ö ) 



Uit de hier ïn het kor! beschreven waarnemingen mag afg( 

 worden, dat er in de bladeren van Caulerpa een basipetale impuls 

 Werkzaam is, welke van elk punt van het blad uitgaat, en op twee 

 wijzen tot uiting komt : 



1°. in bladeren, die in verbinding staan met rhizomen en worteltjes, 

 in het verloop der ,, groene" protoplasmastroomen in het onverwonde 

 blad, zoomede als in sterk verwonde bladeren, 



2". in afgesneden krachtige bladeren in het optreden en het ver- 

 loop der ,, witte" stroomen van meristeemplasma, hetwelk zich ten 

 deele aan de meest basaal gelegen plaats verzamelt. Het is deze 

 afdalende stroom welke de voorbereiding vormt voor het optreden 

 daar ter plaatse van nieuwe rhizomen en worteltjes. 



Geen der waarnemingen gaf daarentegen aanleiding bovendien 

 het bestaan te onderstellen van een tegengestelden, acropetalen, impuls, 

 ook niet dus bij de vorming van bladeren of prolificaties. 



Het gelukte door bepaalde verwondingen en door het omgekeerd 

 plaatsen stroomen te doen ontstaan welke zich tegengesteld toonden 

 aan de stroomen in het normale blad voorhanden. Het bleek, dat 

 men daarbij echter niet te doen had met de omkeering van den 

 impuls zelve, maar dat de zwaartekracht of de terugkaatsing door 

 de wond de oorzaak was van de veranderde stroomrichting, terwijl 

 de basipetale impuls geen, of nauwelijks eenige (en dan in allen 

 gevalle slechts zeer plaatselijke) verandering onderging. 



De hoofdverschijnselen bij Caulerpa waargenomen doen denken 

 aan waarnemingen welke reeds van ouds bij hoogere planten bekend 

 zijn. De gevolgen van ring wonden of van groote dwarswonden in 

 het bastweefsel van boomen, het onstaan van sterk plasmahoudend 

 weefsel (callus) boven de wond, het vaak afsterven van het weefsel 

 onder die wond, het vormen of uitloopen van adventief-wortels 

 uitsluitend boven de wond en op de allerlaagste plaats van het 

 levende bastweefsel, zijn, mutatis mutandis, blijkbaar analoog* 

 Hetzelfde geldt voor het optreden van adventiefwortels uitsluitend 

 aan de basis van afgesneden bladeren van zeer vele planten, voor 

 de regeneratieverschijnselen bij de vruchtstelen van Marchantia enz. 



De eerstgenoemde verschijnselen werden door de oudere physio- 

 logen met behulp van den hypothetischen „afdalenden sapstroom", 

 door de nieuwere physiologen meestal niet verklaard. Nu bij Caulerpa, 

 die zooveel analoge verschijnselen deed zien, het bestaan van een 

 resulteerenden afdalenden stroom kon worden aangetoond, komt het 

 mij waarschijnlijk voor, dat deze bij nader onderzoek ook bij hoogere 

 planten zal worden teruggevonden, zij het ook in geheel anderen vorm 

 als oorspronkelijk werd gemeend. 



