a "=u 



(418 ) 



cos 2n6 — cos 2?i<p 

 cos 6 -f- cos <p 



cos p& d& 



Vergelijkt men dit met de vergelijking (a) dan blijkt dat 



a — (_ 1) 2 ; 



sin (p 



voor p ■= 0, i, 2, '.. . (2a — 1) terwijl voor grooter waarden van p 

 geldt a t> = 0. 



Physiologie. — De Heer Pekelharing biedt, namens Dr. M. C. 

 Dekhuyzen te Utrecht, een mededeeling aan: „Over den osmo- 

 tischen druk in Moed en urine van visschen." 



(Mede aangeboden door den Heer M. Weber). 



De trekvisschen (paling, zalm, elft) begeven zich in betrekkelijk 

 korten tijd zonder schade te ondervinden uit het zeewater, waarin 

 een osmotische druk heerscht van omstreeks 24 atm., in het zoete 

 water, waarin die druk 7 4 ^m. en minder bedraagt. En diezelfde 

 overgang geschiedt ook in omgekeerde richting. Het is volkomen 

 raadselachtig hoe een dergelijke emancipatie van de wetten van den 

 osmotischen druk mogelijk is. Men w r eet in grove trekken dat de 

 beenvisscben, zoowel in het zoete als in liet zoute water, een osmo- 

 tische drukking in hun bloed weten te onderhouden, welke betrekkelijk 

 onafhankelijk is van clie van het omgevende medium. Maar men 

 weet niet binnen welke grenzen het organisme het zoutgehalte (want 

 daarop komt het voornamelijk aan) van zijn lichaamsvochten beheerscht 

 en evenmin door welke middelen het dit op peil weet te houden. 

 Zooveel is zeker, dat cle been visschen in het algemeen stenohalien 

 zijn, d.w.z. elke soort is gebonden aan een osmotischen druk in het 

 water, waarin zij leeft, die niet te veel en vooral niet te snel mag 

 variëeren. Een gedrag als dat van cle trekvisschen is een uitzondering. 

 De Oostzee, die ongeveer alle schakeeringen tusschen zoet en zout- 

 water vertoont en waarvan de fauna veelvuldig bestudeerd is 7 levert 

 het bewijs van hetgeen hier gezegd is. Ik heb van iedere soort van 

 visch, die in de Oostzee voorkomt, de verbreiding uit de literatuur 

 nagegaan, en de lijsten, welke het bestek mij niet veroorlooft hier 

 openbaar te maken, toon en aan dat de meeste zoetwatervisschen een 

 eind weegs in het brakke gaan, de meeste zeevisschen een zekere 

 vermindering van het zoutgehalte verdragen, maar dat bepaalde 

 grenzen niet overschreden worden. 



