( 492 ) 



Indien toch één gram ijs (of een zeker deel daarvan) smelt en 

 daarbij één cm. (of een even groot deel daarvan) water geeft, zullen 

 het gewicht van het drijvende brok en dus ook de opwaartsche druk 

 met één gram (of een evengroot deel daarvan) verminderen en der- 

 halve het volume van het ondergedompelde stuk met één cm. (of 

 een evengroot deel daarvan) afnemen. Voor het meerdere water is 

 dus door de mindering in verplaatsing ruimte gemaakt. 



§ 7. De stelling van den blij venden spiegel stand gaat door, ook zoo 

 het drijvende ijs ledige holten heeft. 



Dit is terstond duidelijk voor holten, die in het boven den spiegel 

 uitstekende stuk zijn, daar deze holten op den opwaartschen druk 

 geen invloed hebben. 



Heeft het ondergedompelde stuk een holte van A cm., dan is de 

 opwaartsche druk even groot als bij een even zwaar holte vrij brok ijs, 

 doch nu zijn er A gram ijs méér boven water. Bij smelting vormen 

 deze A gram ijs A gram water, juist genoeg om de holte op te vullen. 



De stelling over den blij venden spiegelstand gaat óók door, zoo 

 het ijs luchtblazen bevat, althans met den zelfden graad van benade- 

 ring, waarmee men het gewicht der lucht verwaarloozen mag. 



§ 8. Indien zoetwaterijs in zoutwater drijft en smelt, rijst de spiegel 

 wel eenigzins, daar nu het ondergedompelde deel kleiner is dan te 

 voren, en dus het smeltwater zich niet meer geheel in de indom- 

 pelingsnümte samentrekken kan. 



Hier en in het volgende wordt de volumeverandering, veroorzaakt 

 door de menging van zoutwater en zoetwater, verwaarloosd, wat bij een 

 gering zoutgehalte zeker geschieden mag. 



Voor A liter ijs, die 917 A gram wegen en drijven in zout water 

 van soortelijk gewicht 1,03, is het indompelingsvolume 890 A cm.; 

 de vrijgekomen ruimte kan dus van het smeltwater 890 A cm. ber- 

 gen, maar de overblijvende 27 A cm verhoogen den spiegelstand. 



Dit overblijvende deel is ongeveer één vierde van het boven den 

 spiegel uitstekende stuk (110 A cm.). 



§ 9. Drijft in zout water een brok van één liter ijs, dat onder 

 water een holte heeft van B cm., dan zijn er (1000-i?) cm. massief 

 ijs van een gewicht 0,917(1000-^) gram. 



De opwaartsche druk is derhalve 0,917 (1000-i?)gram, en bij een 

 soortelijk gewicht van het zoute water van 1,03, is het indompelings- 

 volume 0,89(1000-jB) cm. Bij smelting krijgt men 0,917(1000-_£) cm. 

 water, en dus is er een overschot van 0,027(1000-^) cm. water bo- 



