( 585 ) 



«^ < O in het labiele gebied zullen bevinden, d.w.z. binnen de 



spinodale lijn der plooi. 



Men vindt dit geval — of wel liet geval van fig. 6 — bij een 

 groot aantal stoffen verwezenlijkt, ook in het geval van twee anomale 

 stoffen l ). 



a. Nu eens vindt men alleen het bovenste kritisch mengpunt, zoo- 



als bij water en CO^f (Rothmund) en bij H 2 en isobutylalcohol 



(Alexejew) ; waarschijnlijk ook bij water en aetlier (Klobbie en 

 Alexejew), bij water en CO (C 2 H 5 ) 2 (Rothmund), bij water en aethyl- 

 acetaat (Alexejew) en bij water en amylalcohol (Alexejew), in welke 

 laatste gevallen het punt C evenwel niet werd bereikt. Wat bv. 

 water en aether betreft, hier vond Klobbie reeds, dat de waarden 

 van x der beide coëxisteerende vloeibare phasen elkaar bij verlaging- 

 van de temperatuur weer beginnen te naderen. Dit is een aanwijzing 

 voor het bestaan of van een lager gelegen benedenste mengpunt, of 

 van een samensnoering of vernauwing als in fig. 6. 



$. Dan eens is het alleen het benedenste mengpunt, hetwelk is 

 waargenomen, zooals bij water en triaethylamin (Rothmund), water 

 en diaethylamin (Gcthrie) en bij water en p-coïïidine (Rothmund). 

 Het eerste mengsel zou zijn kritisch mengpunt (het punt B) bij onge- 

 veer 18° C. bezitten, het derde bij 6° C. 2 ). 



Bij water en nicotine heeft Hudson (Z. f. Ph. öh. 47, p. 113) de 

 volledige geïsoleerde plooi waargenomen. Maar hier vormt zich een 

 hydraat, hetwelk zich gaandeweg bij hoogere temperatuur ontleedt. 

 De theorie van het verschijnsel blijft echter formeel hetzelfde : overal 

 waar een vrij belangrijke verandering in de waarde van v optreedt 

 — welke daarvan ook de oorzaak zij — kan men het bestaan van 

 een dergelijke geisoleerde plooi verwachten — zoodra de daartoe 

 noodige voorwaarden slechts vervuld zijn. 



Men vindt nog een ander voor beeld in de mengsels van koolzuur 

 en nitrobenzol (Büchxer), hetgeen het vermoeden opwekt, dat C0 2 in 

 vloeibaren toestand een associeerende vloeistof is. Inderdaad bestaan er 

 gewichtige redenen in het thermisch gedrag van die zelfstandigheid, 

 welke dit vermoeden zouden bevestigen. 



l ) Vele anomale stoffen kunnen nl. als normaal worden beschouwd, omdat de 

 verandering van e zoo gering is ; alleen bij water is die verandering exceptioneel groot. 



3) Kuenen (JPhil. Mag. [6] 6, p. 637 — 653 (19u3j) heeft intussclien liet bestaan 

 van een benedenste mengpunt bij diaethylamin (bij 120° G.) niet kunnen bevestigen. 

 In een vroegere verhandeling vond Kuexex ook een benedenste mengpunt bij 

 mengsels van aethaan met aethyl , propyl-, isopropyl- en butylalcoliol. 



