( 758 ) 



Geologie. — De Heer Martin biedt eene mededeeling aan van den 

 heer H. G. Jonker : „Bijdragen tot de kennis der sedimentaire 

 zwerf steenen in Nederland. I. De Hondsrug in de provincie 

 Groningen. 2. Bovensilurische zwerf steenen. — Tiueede mede- 

 deeling: Zwerf steenen van den ouderdom der oostbaltische 

 zonen H en I." 



(Mede aangeboden door den heer J. M. van Bemmelen). 



Behalve de in mijn vorige mededeeling (33) beschreven Borealis- 

 kalk, (waarop ik straks nog even terugkom), zijn zwerfsteenen met 

 Pe?itamerus-resten bij Groningen zeer zeldzaam. Slechts drie stukken 

 kan ik hier noemen ; in twee daarvan is de soort niet te bepalen, 

 terwijl in het derde stuk, gevonden op de Noorderbegraafplaats in 

 Groningen, Pentamerus estonus Eichw. voorkomt. Deze bepaling staat 

 echter ook niet boven alle verdenking en met name zou ik niet 

 beslist durven zeggen, dat dit fossiel niet Pentamerus oblongus Sow. 

 kan zijn, die in uiterlijk immers bijna geheel met dë eerstgenoemde 

 species overeenkomt (12, p. 81 en 3, T. XVIII, f. 4 a ). Waar deze 

 laatste vorm op Gotland zeker ten deel e als de werkelijke P. estonus 

 Eichw. moet opgevat worden (27, p. 98), laat zich ook over de 

 herkomst van dit stuk niets met zekerheid zeggen, daar het ge- 

 steente, een verweerde, gele kalksteen, daarvoor geen voldoende 

 aanwijzingen geeft, Intusschen zij deze zwerfsteen hier volledigheids- 

 halve toch even vermeld. 



Omtrent de Borealiskalk wil ik nog meedeelen, dat ik later toch 

 nog een bijna volledig exemplaar van Pentamerus borealis Eichw., 

 blijkbaar afkomstig uit een Groninger zwerfsteen, hier in 't museum 

 heb gevonden. De overeenstemming met de vroeger genoemde speci- 

 mina van Weissenfeld is echter niet zeer groot, doordat de top der 

 ventrale klep in ons exemplaar veel sterker gekromd is en zoodoende 

 beter beantwoordt aan Eichwald's beschrijving. 



Het zou zeer wenschelijk zijn, dat deze bestaande verwarring 

 ten opzichte van de bovensilurische Pentamerensoorten eens door een 

 nauwkeurig onderzoek werd opgeheven. 



31. Clathrodictyonkalk. 



Witte kalksteen, soms met meer of minder lichtgeelachtig-grijze 

 tint. Op de oppervlakte en in holten is de kleur meer geel. Steeds 

 kristallijn, vertoonen de zeer onregelmatige breukvlakken een eigen- 



