( 496) 



In Med. N°. 69 (Mrt. 1901) over de isothermen van tweeatomige 

 gassen en hun binaire mengsels werd dan ook reeds opgemerkt, dat 

 het onderzoek van het isothermennet van argon en van helium nog 

 belangrijker uitkomsten beloofde dan de voltooiing van het isothermen- 

 net van de vroeger permanent genoemde gassen, in 't bijzonder van 

 de waterstof bij lage temperaturen, op welk onderwerp van de in- 

 richting van het cryogeen laboratorium af (verg. Med. N°. Dec. '94) 

 mijne aandacht in de eerste plaats gevestigd was gebleven. Maai- 

 de moeilijkheid om over argon en helium in zoo zuiveren toestand 

 en in zoo groote hoeveelheid te beschikken als voor isothermen- 

 bepaling noodig is, stonden nog langen tijd na Med. N°. 69 aan het 

 bepalen van de toestandsvergelijking van helium en argon in den weg. 



Terwijl de onderzoekingen over de isothermen van waterstof voort- 

 gezet worden, en tot Mededeelingen leidden, (Med. N°. 78, 97 a , 99 a 

 en 10O), die weldra naar ik hoop door meerdere gevolgd zullen 

 worden, zijn intusschen ook de moeilijkheden aan het verkrijgen van 

 zuiver helium geheel en van zuiver argon nagenoeg overwonnen. Wat 

 de bereiding van zuiver helium betreft, vooral, doordat de waterstof- 

 circulatie (Med. N°. 94/) de beschikking over de noodige vloeibare 

 waterstof gaf. Zoo kunnen dus nu reeds de eerste metingen uit de 

 serie, die betrekking zal hebben op de een-atomige gassen en hunne 

 binaire mengsels, worden medegedeeld. 



Zij betreffen de isothermen van helium, die thans de plaats hebben 

 ingenomen, door de isothermen van waterstof bekleed voor dat de 

 waterstof vloeibaar was gemaakt. De isothermen bepalingen moeten 

 o. a. voeren tot de berekening van de kritische grootheden voor 

 helium. Uit de thans medegedeelde bepalingen van de samendruk- 

 baarheid langs verschillende isothermen bij betrekkelijk geringe en 

 niet veel verschillende dichtheden kan reeds bij benadering de 

 kritische temperatuur worden berekend. 



§ 2. Overzicht der bepalingen. 



Dit onderzoek bevat een zestal isotherme-bepalingen. De tempe- 

 raturen, waarbij zij geschiedden, werden constant gehouden en bepaald 

 op dezelfde wijze als bij de in vorige Mededeelingen N°. 97 a (Dec. 

 1906), N°. 99* (Juni 1907), N°. 100" (Oct. 1907) vermelde isothermen- 

 bepalingen voor waterstof. De aflezingen van den waterstofthermo- 

 meter werden «door middel van formule (4) van Med. N°. 97 /} met 

 de nieuwe coëfficiënten van § 2 van Med. N°. 101 6 tot de absolute 

 schaal teruggebracht. De zoo gereduceerde zes temperaturen op welke 

 de isothermen betrekking hebben zijn 



+ 100°.35, 20°.00, 0\ — 103°.57, — 182°.75 en — 216°.56. 



