( 499 ) 



gevonden, zijn daarop ook voor deze temperatuur de viriaaleoëffici en- 

 ten Aa en Ba uitgerekend. 



Hieruit volgt Aa , de waarde van pVA voor d=0 door de formule 

 A A{) = 1 - B Ao - C A , 



Met deji spanningscoëfficient van uit 0° C. voor den toestand van 

 Avogadro, 0.0036619 (vergelijk § 1 van Med. N°. 101 &) volgt voor 20° : 



Aa, q o =. ^ n (1 + 0.0036619 X 20), 

 zoodat op de isotherme van 20° een vierde punt verkregen wordt, 

 dat de bepaling der helling der [Wa lijn veel zekerder maakt (ver- 

 gelijk het slot van § J van Med. N°. 101*). De berekening van 

 Aa en Ba werd nu herhaald en met behulp van deze verbeterde 

 coëfficiënten de isotherme van 0° 0. opnieuw berekend en met deze 

 benaderingsrekening voortgegaan tot zij geen verandering meer op- 

 leverde. Voor 20° C. wordt op deze wijze (bij 6=0,000432 gevonden : 

 pv A , () = 1.07273 + 0.0005337 d, + 0.000000125 d^ 1 . . (3) 



Met deze formule zijn de correcties bij de isothermenbepalingen 

 berekend. De laatste werden overigens volgens de vroegere Mede- 

 deelingen behandeld. 



§ 4. Individueele viriaalcoëfficienten. 



De gegevens van tabel I kunnen worden aangewend om met 

 behulp der methode der kleinste kwadraten de coëfficiënten Aa en 

 Ba at' te leiden. Ca werd overeenkomstig formule (2) der vorige § 

 aangenomen. Voor iedere isotherme werd pvA,d= o berekend en 

 deze waarde werd, alsof zij een nieuw waargenomen punt betrof, 

 aan de overige toegevoegd. Deze berekening geschiedde met de 

 waarde Aa = 0.99949, die zich laat afleiden uit de waarde voor 

 de coëfficiënten Ba en Ca voor 0° bij de benaderingsrekening van 

 het einde der vorige § ten sloute verkregen. Tabel II bevat de viriaal - 

 coëfficiënten en tevens de verschillen tusschen de gegeven pVA 's en 

 de berekende. Deze verschillen zijn gerangschikt volgens de opklim- 

 mende dichtheden. De eerste kolom van verschillen heeft derhalve 

 betrekking op pvA,d=o, cl e overige op de gegevens van tabel I in 

 de bovengenoemde volgorde. 



De berekening der Ba zijn nog onzeker, omdat voor Ca geschatte 

 waarden zijn genomen. Bepalingen van pvA bij grootere dichtheden, 

 welke eene onafhankelijke bepaling van Ca mogelijk zullen maken, 

 worden voorbereid. 



Dat de schattingen van Ca niet al te onjuist zijn, kan als volgt worden 

 toegelicht. Voor 100° volgt uit Tab. II B A m° — 0.000673. Men kan 

 in de onderstellingen, welke aan de vergelijking van van der Waals 

 ten grondslag liggen, uit de waarde voor twee temperaturen van 



