( 676 ) 



In tabel V zijn nu de gegevens van tabel III vergeleken met de 



O 5 

 formule: ij) t =--—- (t k = ll°.18, zie p. 671). 



-L— J-k 



De — lijn in PI. II fig. 2 stelt ijy t R voor. 



De verschillen W — R zijn van tweeërlei aard : 



1°. cle afwijking bij 1I°.24 : deze was in de onmiddellijke nabijheid 

 van de kritische temperatuur te verwachten, daar de formule voor 

 Th eene oneindige verdichting zou geven ; hier doet zich de invloed 

 van volgende termen in de ontwikkeling van èp/ÖQ, of van de inten- 

 siteit van het verstrooide licht als functie van de hoeveelheid stof 

 (zie p. 675) gevoelen ; 



2°. ook bij temperaturen verder van cle kritische verwijderd, is 

 eene systematische afwijking : de waargenomen intensiteitskromme 

 stijgt hier sneller dan de berekende. Dit zou o. a. kunnen samenhangen 

 met de waarneming van Travers en Usher l ), die vonden dat het 

 maximum van de intensiteit van den nevel niet ligt bij T&, doch 

 voor S0 2 0°.05 boven T k . 



Afgezien van deze afwijkingen mag men besluiten, dat de waar- 

 nemingen zich in hoofdzaak aan de genoemde betrekking aansluiten. 



25 

 De afwijkingen van eene formule ij) >t = — — j— zouden veel grooter 



geweest zijn. De in den aanhef van deze § genoemde correctie zal 

 in deze conclusie geen wijziging brengen. 



Hieruit volgt, onderstellende dat, zoolang althans de afmetingen 

 der volumeelementen waarin waarneembare verdichtingen of ver- 

 dunningen optreden, klein zijn ten opzichte van de golflengte, cle 

 intensiteit van het verstrooide licht evenredig is met het quadraat 

 van de hoeveelheid stof die om elk centrum verdicht is, of met het 

 quadraat van de door het statistisch evenwicht beheerschte middel- 

 bare afwijking in dichtheid, dat onze waarnemingen meer spreken 

 voor de hypothese der door de moleculair beweging veroorzaakte, door 

 het statistisch evenwicht beheerschte, verdichtingen en verdunningen, 

 dan voor de hypothese van attractiecentra wier aantal bij verande- 

 rende temperatuur standvastig blijft. 



Indien uit verder onderzoek blijkt, dat cle absolute grootte van 

 cle intensiteit van hét door den nevel verstrooide licht ook overeen- 

 komt met hetgeen volgens de verdeelingswet van Boltzmann te ver- 

 wachten is (verg. Smoluchowski 1. c), dan zal door beschouwingen 

 omtrent cle vergrooting van het aantrekkingsviriaal tengevolge van 

 die dichtheidsverschillen 2 ), een verband kunnen gelegd worden tusschen 



!) M. W. Travers en F. L. Usher. Proc. Roy. Soc. A 78 (1906) p. 247. 

 2 ) Verg. M. v. Smoluchowski, Boltzmann Festschrift 1904, p. 626. 



