( 790 ) 



belichting de z. g. tweede omkeering der solarisatie zou men dan 

 weder kunnen toeschrijven aan een nieuw gevormd y-zilversubhaloïd, 

 of aangezien de derde omkeering niet meer gekonstateerd is, aan 

 een metallische zilverkiem of, wat eveneens mogelijk is, aan beide. 

 Hier moet direkt op den voorgrond geplaatst worden, dat volstrekt 

 nog niet buitengesloten is, dat vóór het «-zilversubhaloïd nog één 

 of meer halogeenrijkere subhaloïden gevormd worden, die geen 

 kiemeigenschap bezitten, want eene primaire belichting beneden de 

 „Schwellenwert" van de plaat wijst op plaats hebbende fotochemische 

 ontledingen door het optreden der autosensibilisatie r ), zoodat de 

 „Schwellenwert" niet identisch met de fotochemische induktie be- 

 schouwd kan worden. Evenmin mag uit het bovenstaande de gevolg- 

 trekking gemaakt worden, dat het «- of ^-zilversubhaloïd niet uit 

 meer dan één zilversubhaloïd bestaat. 



Uit dit alles blijkt dus, dat men lichtgevoeligheid en ontwikke- 

 lingsvermogen in geen geval mag identificeeren, zooals algemeen 

 gedaan wordt. 



De onhoudbaarheid der bestaande theorieën van het Herschel-eifekt 

 van Claudet, P. Villard, R. W. Wood en Warnerke is verklaarbaar 

 door deze foutieve identificeering van ontwikkelbaarheid en licht- 

 gevoeligheid. 



Voor het optreden van het Herschel-effekt is noodzakelijk, dat de 

 primaire belichting moet plaats hebben boven de „Schwellenwert" 

 van de plaat. Er moet dus «-zilversubhaloïd gevormd zijn. 



Dat door de sekundaire belichting ecne regressieve reaktie zou 

 optreden tusschen het «-zilversubhaloïd en het halogeen is daarom 

 niet aan te nemen, omdat bij vergevorderde belichtingen het Herschel- 

 effekt samenvalt met de solarisatie, waarbij reeds gekonstateerd is 

 de vorming van het ^-zilversubhaloïd zonder kiemeigenschap. Ook 

 de aangehaalde proeven van W. Abney toonen aan, dat een halogeen- 

 absorptie het verschijnsel bevordert. De sekundaire belichting werkt 

 dus zoodanig, dat het door de primaire belichting fotochemisch gevormde 

 «-zilversubhaloïd sneller tot (ï-zilversubhaloïd is gereduceerd, dan 

 dat zich opnieuw een even grooie hoeveelheid «-zilversubhaloïd heeft 

 kunnen vormen. (Daarbij kan het geval plaatsgrijpen, dat het «-zilver- 

 subhaloïd al geheel fotochemisch ontleed is, vóórdat het zilverhaloïd 

 opnieuw dit heeft kunnen leveren). Dit blijkt uit de bespreking van 

 fig. 6. De fotochemische induktie van het «-zilversubhaloïd ligt dus 

 lager dan de „Schwellenwert" van het zilverhaloïd. Men heeft 



x ) Zie hierover: J. M. Eder. System der Sensitometrie phot. Platten. Sitzungs- 

 ber. d. kais. Akad. d. Wiss. in Wien 1899; Ha; Bd. 108; S. 1407. J. M, Eder 

 il E. Valenta. Beitrage z. Photochemie. 1904; Bd. Il; S. 48. 



