( 851 ) 



Met H 2 S0 4 van 93.5% splitsing van het botervet tot 81.0% vrij vetzuur 



,, rl 3 oU 4 ,, Jo.5 / ,, „ ,, ,., ,, oU./ /„ ,, ,, 



„ H 3 S0 4 „ 100.0% „ „ „ „ „ 92.2*/. „ 

 Uit deze cijfers blijkt duidelijk de invloed van de concentratie van 

 het H 2 S0 4 ; tevens de onvolmaaktheid der methode, zoodat het niet 

 te verwonderen is, dat deze methode geheel is verlaten. 



Ten einde een beter inzicht te verkrijgen in de inwerking van 

 geconcentreerd zwavelzuur op vetten, werd door mij als uitgangspunt 

 gekozen : zuiver trilaurine, bereid uit Tangkallak vet, afkomstig uit 

 de vruchten van Cvlicodaphne Litsaea, een op West-Java groeienden 

 boom. Het vet bestaat uit trilaurine en trioleïne, zoodat door omkris- 

 talliseeren uit aether hieruit gemakkelijk het trilaurine te bereiden is. 

 Het gebruikte H 2 S0 4 was 100.0 % door titratie bepaald. Proef a 

 had plaats bij eene temp. van 18°, proef b en c bij eene temp. van 

 1 — 2°. Duur van inwerking 30 minuten. 



a 1 mol trilaurine op 6.5 mol H % S0 4 gaf 86.6% vrij vetzuur 

 b 1 „ „ „ 26.0 „ H t S0 4 „ 95.5% „ 



c 1 „ „ „ 52.0 „ H 2 S0 4 „ J00.0% „ 



De reactie : 



trilaurine -f- zwavelzuur = glycerinetrizwavelz. -f- laurinezuur 

 blijkt dus alléén praktisch volledig plaats te hebben met een zeer 

 groote overmaat aan H 2 SO A en bij lage temp., want herhaalt men 

 proef c en verwarmt daarna gedurende 1% uur op 60°, dan treedt 

 eene verschuiving naar links in en wordt weer trilaurine terugge- 

 vormd. De gang van het onderzoek is in het kort aldus: 



In een kolfje weegt met het 100.0% /7 3 S0 4 af, sluit nu het 

 kolfj? met een kurk en plaatst het in ijswater. Nu wordt in kleine 

 hoeveelheden het afgewogen trilaurine toegevoegd. Daar bij inwer- 

 king van i/ 2 S0 4 op trilaurine warmteont wikkeling plaats grijpt, 

 moet men met toevoegen van eene nieuwe hoeveelheid trilaurine 

 wachten, tot eene vorige portie is opgelost x ). Is nu al het trilaurine 

 toegevoegd en de duur van inwerking verstreken, dan wordt de 

 inhoud van het kolfje op fijngestampt ijs gebracht, ten einde zooveel 

 mogelijk temp. verhooging te voorkomen en eventueele verzeeping, 

 daarna zooveel alcohol toegevoegd, totdat de opl. ±60% alcohol 

 bevat en nu doorgesc-hud met een mengsel van aether en petroleum- 

 aether. De aether nu nagewasschen met water en daarna verdampt. 



J ) Uit deze warmteontwikkeling bij verzadigde verb., volgt, dat aan Maumene's 

 proef (Gomptes rendus 35 blz. 572. 1882), waar deze warmteontwikkeling dienst 

 moet doen om onverzadigde verontreinigingen aan te toonen, niet te veel waarde 

 moet gehecht worden, 



