1108 



dat het koördinatenstelsel zoo gekozen wordt dat het veld in het 



oneindige bolsymmetrie heeft. 



Voor het geval, dat wij nu beschouwen, geeft formule (43a) 



„ / r' p* üfo' 2 \ 

 limr 2 d r =lim — — , (51) 



en daar formule (21) in § 2 ook geldt voor een stationair veld, dat 

 geen bolsjmmetrie heeft, geeft deze te zamen met (50) 



E = tfm, (52) 



zooals de relativiteitstheorie eiseht. Hiermede hebben wij aangetoond, 

 dat de berekening der massa van een stationair stelse! met behulp 

 van formule (50) uit het veld in verwijderde punten en de bereke- 

 ning der massa met behulp van formule (52) uit de totale energie 

 bij rust hetzelfde resultaat geven ook voor lichamen die geen bol- 

 sjmmetrie bezitten. Uit onze beschouwingen volgt ook, dat jEc 2 

 dezelfde waarde heeft in elk willekeurig koördinatenstelsel waarin 

 het veld stationair is en in het eindige bolsymmetrie bezit. De 

 massa m is dus een skalaar. 



In een volgende mededeeling zal ik het zwaartekrachtsveld voor 

 een elektrisch geladen centrum berekenen met toepassing van het 

 in dit artikel voor een veld met bolsymmetrie gevonden resultaat 

 op dat geval. 



Verder zal ik aantoonen dat, wanneer men het koördinatenstelsel 

 zoo kiest, dat V — g = 1 (of konstanf), de energiedichtheid van 

 het zwaartekrachtsveld r/ overal buiten het lichaam nul is. 





