1289 



vergrooting bekeken, de verhoudingen van de fibrillen tot liun om- 

 geving met nauwkeurigheid aan den dag brengt. 



Zoo kwam ik langs geheel anderen weg tot conclusies die naar 

 ik hoop, ook van hun kant zullen helpen een brug te slaan tusschen 

 vrije eindigingen aan deu eene, lich. van Meissner aan den anderen 

 kant. 



In een voordracht op het laatste Nat. en Geneesk. Congres te 

 Den Haag (1917), (zie ook: meded. K. A. W. 27 April, 1917), 

 maakte ik melding van eenige tot dusver onbekende morpholo- 

 gische data, betreffende den bouw van den ascylinder. Ik heb 

 toen beschreven, hoe, als men een gewone zenuwvezel van 

 centraal naar perifeer vervolgt, men successievelijk op dwarsdoor- 

 snede de volgende veranderingen in den bouw kan constateeren. 

 Oorspronkelijk ligt binnen de mergscheede het axoplasma dat (op 

 dw. doorsnede) vacuolair gebouwd blijkt te zijn en in de protoplas- 

 matische tusschenschotten tusschen de vacuolen de neuroübrillen 

 herbergt. Buiten de mergscheede ligt, zooals bekend, de protoplasma- 

 tische scheede van Schwann met haar kern. Verder perifeerwaarts 

 splitst zich de mergscheede in meerdere buizen. De steeds vacuolaire 

 axoplasma-substantie met haar fibrillen verdeelt zich over de dochter 

 mergscheeden . Samen blijven deze ingebed in één protoplasma massa 

 welke niet anders dan als voortzetting der ScHWANN-scheede kan 

 worden geïnterpreteerd. Nog verder naar het einde der zenuwbaan, ver- 

 dwijnen de mergscheeden uit de doorsnede, en ligge'n dus de neuro- 

 fibrillen vrij in het protoplasmatische milieu, dat, nu evenzeer vacu- 

 olair gebouwd als de oorspronkelijke ascylinder, gelijk moet gesteld 

 worden aan scheede van Schwann met axoplasma samengesmolten. 

 Steeds ijler en wijdmaziger worden deze vormingen in de coupe aange- 

 troffen, al naar men het einde van de zenuw nadert. Het is waarschijnlijk 

 dat zij in laatste instantie overgaan in of samenhangen met de 

 bindweefselplasmodermen, waarin wij de neurofibrillen op het laatst 

 van hun verloop aantreffen '). 



Oorspronkelijk nu meende ik, dat de beschreven vacuolaire 

 oplossing van den ascylinder karakteristiek was voor de z.g. vrij 

 eindigende zenuwen, omdat ik in de lichaampjes van Meissner de 

 merghoudende zenuwen ongewijzigd zag binnen dringen. 



Ik kan nu een stap verder gaan en op grond van een nauw- 

 keurig onderzoek van de lichaampjes van Meissner de bewering 

 handhaven, dat de ascylinders binnen deze lichaampjes precies dezelfde 



*) Verg. J. Boeke. Studiën zur Nervenregeneration I, Verh kon. Ak. v. Wel. 

 A'dam °2e Sectie Deel, XVIll n°. 6. 



