1321 



berust, bestaat het hier genoemde bezwaar in dezelfde mate. Bij de 

 methode van Einstein en Hopf, die, oorspronkelijk voor een andere 

 vraag ontwikkeld, door Mevrouw de Haas-Lorentz in haar disser- 

 tatie voor de berekening van A 2 is geschikt gemaakt, wordt verge- 

 lijking (3) eerst geïntegreerd over een klein tijdje r, zóó klein, dat 

 de snelheid gedurende t niet veel verandert. Men krijgt dan : 



m (x t — #,) = — 6 it S a (#, — xj -j- j X dt 



..) + ƒ : 







En nu wordt niet aangenomen, dat de vergelijking Xx = voor 



r 



ieder oogenblik geldt, maar dat x^ I Xdt gemiddeld nul is. Daar x 



o 

 gedurende t niet veel van x 1 verschilt, is het verschil in de twee 



onderstellingen niet groot. Maar terwijl Xx = het verrichten van 

 arbeid door de kracht X uitsluit, — althans van een arbeid waar- 

 van de middehoaarde van verschilt, — is dat met de onderstelling 



T 



j:, j Xdt =■ niet het geval. Hier bestaat de mogelijkheid dat X ge- 



o 

 middeld een positieven arbeid verricht, die het verlies van kineti- 

 sche energie door de wrijvingskracht compenseert. 



Toch komt het mij voor, dat, wanneer men eenmaal het onhoud- 

 bare van de splitsing van de kracht in een „wrijvingskracht" en 

 „onregelmatige krachten" heeft ingezien, ook de splitsing van de 

 kracht in twee termen, zooals die door Mevrouw de Haas wordt 

 toegepast, problematisch wordt. Ook aan deze splitsing ligt ten slotte 

 het denkbeeld van een wrijving tegen de thermische beweging dei- 

 deeltjes ten grondslag. 



Mej. Snethlage en ik l ) hebben daarom gemeend een anderen weg 

 te moeten inslaan om tot een vergelijking voor A 2 te komen. Wij 

 gingen daarbij juist uit van den eisch, dat 



$x = . . (.4) 



Wanneer wij deze vergelijking naar t differentieeren levert zij : 



dX . 1 — 



— x + -®*=±0 { B) 



at m 



Hieraan wordt op de eenvoudigste wijze voldaan door te stellen 



>) Deze Verslagen. XXIV p. 1272, Anno 1916. 



