Anatomie. — De Heer Zwaardemaker biedt een mededeel ing aan 

 van den Heer Eüg. Dubois: „De betrekking der hoeveelheden 

 van de hersenen, het neuron en zijn deelen tot de lichaams- 

 grootte 1 )," 



(Mede aangeboden door den Heer Winkler). 



In een vroegere mededeel ing s ) werd aangetoond hoe de massa 

 van het hersen apparaat, in alle klassen der gewervelde dieren, grooter 

 wordt met de liehaamsgrootte. Van soort tot soort en ook van de 

 eene tot de andere sekse neemt die massa toe naar de macht 0.55 . . . 

 van het lichaamsgewicht; van individu tot individu, bij gelijke soort, 

 daarentegen naar een slechts half zoo groote macht, berekend als 

 waarschijnlijk 0.22 . . . 



Dat de samenstelling van het hersenapparaat in de vijf klassen 

 van gewervelde dieren geheel verschillend is en zelfs anders bij de 

 verschillende genera kan met de gevonden regelmatige verhoudingen 

 wel in overeenstemming gedacht worden. Deze verhoudingen gelden 

 immers slechts vopr morphologisch en phj'siologisch als gelijkwaardig 

 beschouwde, alleen in grootte verschillende dieren. In het meest 

 samengesteld orgaan zal dan ook de intiemste morphologische en 

 functioneele overeenkomst moeten bestaan. 



Met de regelmatige vergrooting van het apparaat in zijn geheel ziet 

 men evenwel onevenredigheid in de samenstelling, ook bij die in 

 vorm en verrichtingen gelijkstaande dieren, welke telkens vergeleken 

 werden, gepaard gaan. Het meest opvallend is deze quantitatieve 

 wijziging der samenstellende deelen tusschen hetgeen men als het 

 meer actieve bestanddeel van het meer passieve pleegt te scheiden, 

 tusschen de grijze stof, welke de allermeeste gangliëncellen bevat, en 

 de hoofdzakelijk uit zenuwvezels met mergscheede bestaande witte stof. 

 Ook zijn in de grijze zelfstandigheid de cellichamen dichter geplaatst bij 



*) Aangezien de soortelijke gewichten van het lichaam (zonder lucht) en de 

 genoemde bestanddeeleu vrij wel gelijk zijn en ongeveer even weinig boven 1 

 liggen (H. Vierohdt. Anatomische, physiologische und physische Daten und Tabel- 

 len. 3. Aufl. 1906, p. 55—60) worden in deze mededeeling wel volume, gewicht 

 en massa voor elkander gebruikt. 



») Deze Verslagen. Deel XXII. (1913), p. 593-614. 



