1520 



gens hem in vier bundels gesplitst) wel houden voor den wortel 

 van het ganglion terminale (ten onrechte door hem ganglion vomero- 

 nasale genoemd), dat er als het ware tegen aangeplakt zit, terwijl 

 de werkelijke wortels van dit ganglion door hunne fijnheid op dwarse 

 sneden aan de waarneming ontsnappen. 



Dat men zich echter ook bij het gebruik van speciale methoden 

 om zenuwen zichtbaar te maken, vergissen kan, bewijst het werk 

 van Döllken (1909). Hij onderzocht embryo's van muizen, konijnen, 

 cavia's en menschen. Het voetspoor van de Vries volgend, hield hij 

 eveneens de wortels van den n. vomeronasalis voor die van den 

 n. terminalis. 



Omtrent de muis zegt hij : ,,Die sog. mediale Riechwurzel von 

 der bereits Cajal, Kappers u. A. behauptet haben, sie sei nicht als 

 eigentliche Riechwurzel zu bezeichnen, ist eine Wurzel des N. ter- 

 minalis". Geen wonder dat hij hierop laat volgen: „Sie bat bedeu- 

 tende Beziehungen zum Olfactorius". 



De tweede belangrijke opheldering verscheen, gelijk zoo even 

 gezegd is, eveneens in 1913 in eene mededeeling door Huber en 

 Guild, tot dit thema gekomen naar aanleiding van het werk van 

 Johnston, dat hij ten deele in het laboratorium van Huber had verricht. 



Deze schrijvers onderzochten konijnen-embryo's met de pyridin- 

 zilvermethode. Zij konden het resultaat van Johnston, dat de n. ter- 

 minalis en de n. vomeronasalis twee verschillende zenuwen zijn, 

 volkomen bevestigen, ook dat het ganglion en de verspreide gan- 

 gliencellen niet behooren tot den n. vomeronasalis, die blijkbaar 

 een gedifferentieerde bundel van den n. olfactorius is, maar wel tot 

 den n. terminalis. 



Maar terwijl Johnston nog meende, dat de periphere eindiging 

 van den n. terminalis, althans in hoofdzaak, beperkt was tot het 

 gebied van den n. vomeronasalis, ontdekten deze onderzoekers, dat 

 die eindiging gevonden wordt in het geheele voorste deel van het 

 neusseptum, caudaalwaarts reikend tot aan den achterrand van het 

 organon vomeronasale (fig. 2). Het is maar een klein deel der 

 periphere vertakking dat dit orgaan bereikt en het eigenlijke reuk- 

 slijmvlies, het gebied der fila olfacloria, Avas vrij van terminalistakken. 



Door verschil in tint waren de takken van den n. terminalis goed 

 te onderscheiden van die van den n. trigeminus (nasociliaris en 

 nasopalatinus) welke ook in het slijmvlies van het neusseptum 

 gevonden worden. 



Dat de n. terminalis zich niet in het reukslijmvlies vertakt, schijnt 

 mij bij het terugvervolgen van de zenuw tot Amphioxus van 

 belang, zooals aanstonds zal blijken. 



